ಬೆಂಗಳೂರು: ದೈನಂದಿನ ಶಾಪಿಂಗ್ ಅಥವಾ ದಿನಸಿ ಖರೀದಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಹಲವು ಬಾರಿ ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಅಂಗಡಿಕಾರರು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾದ ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆಗಿಂತ (MRP) ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಗೊಂದಲ ಅಥವಾ ಜಗಳ ಬೇಡವೆಂದು ಕೇಳಿದಷ್ಟು ಹಣ ನೀಡಿ ಬರುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಅಂಗಡಿಯವರ ಜೊತೆ ಗಲಾಟೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಆದರೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಎಂಆರ್ಪಿ (MRP) ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವುದು ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಂತಹ ವಂಚನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕಾನೂನು ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಹಿತರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿ (National Consumer Helpline – NCH) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.
ಅಂಗಡಿಯವರು ಎಂಆರ್ಪಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ ಗ್ರಾಹಕರು ಜಗಳ ಆಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹಂತಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು:
1. ಮೊದಲು ಬಿಲ್ (Cash Memo) ಕೇಳಿ ಪಡೆಯಿರಿ
ಅಂಗಡಿಕಾರರು ಯಾವುದೇ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಎಂಆರ್ಪಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಮೊದಲು ಆ ಖರೀದಿಯ ಬಿಲ್ ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಶ್ ಮೆಮೊವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಗ್ರಾಹಕರು ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತವೆಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ ಬಿಲ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಬಿಲ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ದೂರು ನೀಡಲು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಯಾವುದೇ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಬಿಲ್ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನದ ಹೆಸರು, ಬೆಲೆ, ಖರೀದಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಅಂಗಡಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅಂಗಡಿಯವನು ಬಿಲ್ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸುವುದೂ ಸಹ ನಿಯಮಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ.
2. ಉತ್ಪನ್ನದ ಮೇಲಿರುವ MRP ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮತ್ತು ಫೋಟೋ ತೆಗೆಯಿರಿ
ಖರೀದಿ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನದ ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾದ ಎಂಆರ್ಪಿಯನ್ನು ಗಮನವಿಟ್ಟು ನೋಡಿ. ಬಿಲ್ನಲ್ಲಿರುವ ಬೆಲೆಗೂ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಮೇಲಿರುವ ಬೆಲೆಗೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಆ ಉತ್ಪನ್ನದ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ಮೇಲಿರುವ ಬೆಲೆಯ ಫೋಟೋವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಇದು ದೂರು ದಾಖಲಿಸುವಾಗ ಬಲವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
3. ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿಗೆ (National Consumer Helpline) ದೂರು ನೀಡಿ
ಅಂಗಡಿಯವನು ನಿಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳದೆ ಎಂಆರ್ಪಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದರೆ, ನೀವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿ (NCH) ಗೆ ದೂರು ನೀಡಬಹುದು.
ಉಚಿತ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ: ಗ್ರಾಹಕರು 1800-11-4000 ಅಥವಾ 14404 ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಚಿತವಾಗಿದೆ.
ಆನ್ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್/ಆಪ್: ಎನ್ಸಿಎಚ್ ಆನ್ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್ ಮೂಲಕವೂ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಬಹುದು. ದೂರು ನೀಡುವಾಗ ಬಿಲ್, ಉತ್ಪನ್ನದ ಫೋಟೋ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ದೂರು ನೀಡುವಾಗ ಏನೆಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿ ಇರಬೇಕು?
ಅಂಗಡಿಯ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಳಾಸ
ಖರೀದಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
ಬಿಲ್ ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಶ್ ಮೆಮೊ ಪ್ರತಿ
ಉತ್ಪನ್ನದ ಫೋಟೋ (MRP ಕಾಣಿಸುವಂತೆ)
ನಿಗದಿಗಿಂತ ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ವಿವರ
ದೂರು ದಾಖಲಾದ ನಂತರ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಅಥವಾ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಸಾಬೀತಾದರೆ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಣ ಮರುಪಾವತಿ ಮಾಡಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ವಂಚಕ ಅಂಗಡಿಕಾರರಿಗೆ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಜಾಗೃತರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
