​ಕುಸ್ತಿಪಟು ವಿನೇಶ್ ಫೋಗಟ್‌ಗೆ ಬಿಗ್ ರಿಲೀಫ್: ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ!

ಮುಂಬರುವ ಮೇ 30-31 ರಂದು ನಡೆಯಲಿರುವ 2026ರ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ನ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ (Selection Trials) ಭಾಗವಹಿಸಲು ಒಲಿಂಪಿಯನ್ ಕುಸ್ತಿಪಟು ವಿನೇಶ್ ಫೋಗಟ್ ಅವರಿಗೆ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಶುಕ್ರವಾರ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ.

​ಭಾರತೀಯ ಕುಸ್ತಿ ಫೆಡರೇಶನ್ (WFI) ಈ ವರ್ಷ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಹೊಸ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಫೋಗಟ್ ಅವರನ್ನು ಅನರ್ಹಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳು ಹಿಂದಿನ ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡಗಳಿಗಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದವು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಮೇ 9 ರಂದು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ ಕೇಳಿ (Show-cause) ನೋಟಿಸ್‌ನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಜೂನ್ 26 ರವರೆಗೆ WFI ಆಯೋಜಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸದಂತೆ ಅವರ ಮೇಲೆ ನಿಷೇಧ ಹೇರಲಾಗಿತ್ತು.

​ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಡಿ.ಕೆ. ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ತೇಜಸ್ ಕರಿಯಾ ಅವರಿದ್ದ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು, “ಕ್ರೀಡೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ (ಫೋಗಟ್ ಅವರಿಗೆ) ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಶೇಷ ಸಂಗತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಫೋಗಟ್ ಅವರ ತಾಯ್ತನ (Motherhood) ಮತ್ತು WFI ನೀಡಿದ ಕಾರಣ ಕೇಳಿ ನೋಟಿಸ್‌ ಅನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಅವರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮೀರಿದ್ದಾಗಿದ್ದವು… ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಫೋಗಟ್ ಅವರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ” ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.

​ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೀಡಿಯೊ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ ಮಾಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (SAI) ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ನಿಂದ (IOA) ಇಬ್ಬರು ಸ್ವತಂತ್ರ ವೀಕ್ಷಕರನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಪೀಠವು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಈ ವೀಕ್ಷಕರು ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಿ, ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕಿದೆ.

​ವಿನೇಶ್ ಫೋಗಟ್ ಅವರು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024 ರಿಂದ ತಾಯ್ತನದ ರಜೆ (Maternity break) ಸೇರಿದಂತೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಂದ ವಿರಾಮ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಸ್ತಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಜನವರಿ 1, 2026 ರಿಂದ ಅವರು ಮರಳಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ್ದರೂ, WFI ಅವರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆದಿತ್ತು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ತನಗೆ ನೀಡಿದ ಕಾರಣ ಕೇಳಿ ನೋಟಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ವಿನೇಶ್ ಅವರ ಮೇಲೆ ಶಿಸ್ತು ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಆರೋಪ ಹೊರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು 2024 ರ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ತೂಕವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದನ್ನು “ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಖಭಂಗ” (National embarrassment) ಎಂದು WFI ಬಣ್ಣಿಸಿತ್ತು.

​ಈ ಕುರಿತು ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್, “ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಾಗಿ ತರಲಾಗಿರುವ ಹೊಸ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತೋಲೆಗಳು ಹಿಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಗಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ” ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ, ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ನ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಕೋಚಿಂಗ್ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿರಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಯಮದಿಂದ ವಿನೇಶ್ ಅವರಂತಹ ಪ್ರಮುಖ (Iconic) ಆಟಗಾರರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡುವ ಅಧಿಕಾರ ಫೆಡರೇಶನ್‌ಗೆ ಇತ್ತು.
​”…ಈ ಹೊಸ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತೋಲೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೊರಗಿಡುವ (Exclusionary) ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ತಾಯ್ತನದ ರಜೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಕ್ರೀಡೆಯಿಂದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ವಿರಾಮ ಪಡೆದಿದ್ದ ಫೋಗಟ್ ಅವರಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಆಟಗಾರರನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಯಾವುದೇ ವಿವೇಚನಾ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಇದು WFIಗೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಹೆರಿಗೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಗೆ ಅವಳ ಉದ್ಯೋಗ, ವೃತ್ತಿಜೀವನ, ಶ್ರೇಯಾಂಕ (Ranking) ಮತ್ತು ಬಡ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ತತ್ವವಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಪೀಠವು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

​ಶನಿವಾರ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾದ ಈ ಆದೇಶದಲ್ಲಿ, ವಿನೇಶ್ ಫೋಗಟ್ ಅವರ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು “ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಖಭಂಗ” ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು WFI ಅನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

​”ಕ್ರೀಡಾ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ (CAS) ನೀಡಿದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ವಿನೇಶ್ ಅವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ತಪ್ಪಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಕಾರಣ ಕೇಳಿ ನೋಟಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವುದು ಪೂರ್ವಗ್ರಹ ಪೀಡಿತ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತಪ್ಪಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಈ ರೀತಿಯ ಅವಲೋಕನಗಳು ಹಿನ್ನಡೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಫೋಗಟ್ ವಿರುದ್ಧ ಹಗೆತನ ಸಾಧಿಸುವ WFI ನ ದುರುದ್ದೇಶವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ” ಎಂದು ಬೆಂಚ್ ಹೇಳಿದೆ.

​”ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಫೋಗಟ್ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಹೊರಗಿಟ್ಟಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅವರು ಕ್ರೀಡಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಪಡೆದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ವಿರಾಮವೇ ನೇರ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅವರ ಹೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಧಿಯು, 2026ರ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಅರ್ಹತೆಗಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯೊಂದಿಗೇ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು” ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ.

​ತಮ್ಮ ಕ್ರೀಡಾ ವಿರಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಫೋಗಟ್ ಅವರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಏಜೆನ್ಸಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ (SAI) ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಜನವರಿ 1, 2026 ರಿಂದ ಅವರು ಮರಳಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಧೃಡೀಕರಣವನ್ನು ಜುಲೈ 3, 2025 ರಂದೇ ಪಡೆದಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಿಸಿದೆ.
​ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು ವಿನೇಶ್ ಅವರ ಈ ತುರ್ತು ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಿದೆಯಾದರೂ, WFI ನ ಹೊಸ ನೀತಿ, ಸುತ್ತೋಲೆ ಮತ್ತು ಕಾರಣ ಕೇಳಿ ನೋಟಿಸ್ ಅನ್ನು ಸವಾಲು ಮಾಡಿ ಅವರು ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಜಿ ಇನ್ನೂ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠದ ಮುಂದೆ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿದೆ.