ಬೆಂಗಳೂರು: ಇಂದಿನ ಯುವ ಪೀಳಿಗೆ ಅಥವಾ ‘ಜೆನ್-ಜಿ’ (Gen Z) ಸಮೂಹವು ತೀವ್ರ ನಿದ್ರಾಹೀನತೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡವೊಂದೇ ಕಾರಣವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ರೀಲ್ಸ್ ನೋಡುವುದು ಮತ್ತು ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಸ್ಕ್ರೋಲ್ ಮಾಡುವ ಅಭ್ಯಾಸವೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನರರೋಗ ತಜ್ಞರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಯುವಜನತೆ ಕೇವಲ ತಡವಾಗಿ ಮಲಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವರು ಮಾಡುವ ನಿದ್ರೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಾಗ ಸುಸ್ತು, ಮಾನಸಿಕ ಗೊಂದಲ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬಳಲಿಕೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ನಿದ್ರೆ ಕದಿಯುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು:
1. ಡೋಪಮೈನ್ ಬಲೆ: ಫೇಸ್ಬುಕ್, ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ರೀಲ್ಸ್ಗಳು ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ‘ಡೋಪಮೈನ್’ ಎಂಬ ರಾಸಾಯನಿಕವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಹೊಸ ವಿಡಿಯೋ ಬಂದಾಗಲೂ ಮೆದುಳು ಹೊಸತನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತದೆ. ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರಬೇಕಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೆದುಳು ಈ ಉದ್ದೀಪನದಿಂದಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
2. ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆ: ಅನೇಕ ಯುವಕರು ಮೊಬೈಲ್ ಸ್ಕ್ರೋಲ್ ಮಾಡುವುದು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮೆದುಳನ್ನು ಗೇಮಿಂಗ್ ಅಥವಾ ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹರಿಸುವಷ್ಟೇ ಜಾಗೃತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಡುತ್ತವೆ.
3. ನೀಲಿ ಬೆಳಕಿನ ಹಾವಳಿ (Blue Light): ಮೊಬೈಲ್ನಿಂದ ಬರುವ ನೀಲಿ ಬೆಳಕು ದೇಹದಲ್ಲಿ ನಿದ್ರೆಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾದ ‘ಮೆಲಟೋನಿನ್’ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ನಿದ್ರೆ ಬರುವುದು ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತದೆ.
4. ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಏರಿಳಿತ: ರಾತ್ರಿ ಹೊತ್ತು ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿನ ವಾಗ್ವಾದಗಳು, ಹೋಲಿಕೆಗಳು ಅಥವಾ ಹಾಸ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಕಾರ್ಟಿಸೋಲ್ ಎಂಬ ಒತ್ತಡದ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಮಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ನಿದ್ರೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕೆಡುತ್ತದೆ.
5. ಬೋರಿಂಗ್ ಆಗಿರುವುದು ಅಗತ್ಯ: ಹಳೆಯ ಪೀಳಿಗೆಯವರು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಚೋದನೆ ಇಲ್ಲದ ಶಾಂತ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮಲಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ‘ಏಕಾಂತ’ ಅಥವಾ ‘ಬೇಸರ’ ಎನ್ನುವುದೇ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ಮೆದುಳು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ಶಾಂತತೆ ಅತೀ ಅಗತ್ಯ.
ಪರಿಹಾರವೇನು?
ಮಲಗುವ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಗಂಟೆ ಮೊದಲು ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಿ.
ಫೋನ್ ಅನ್ನು ಹಾಸಿಗೆಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.
ದಿನದ ಕೊನೆಯ ಅವಧಿಯನ್ನು ಶಾಂತವಾಗಿ ಕಳೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ.
ನಿದ್ರೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲ, ಅದು ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಜೆನ್-ಜಿ ಪೀಳಿಗೆಯು ತಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಏಕಾಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ರಾತ್ರಿಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
