ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್: ಸಮುದ್ರದ ಅತಿ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಆಕ್ಟೋಪಸ್, ಇದೀಗ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ, ಆಕ್ಟೋಪಸ್ಗಳು ಕನ್ನಡಿಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಮಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವ ಆಹಾರವನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಎಂಬುದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ. ಈ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಇದುವರೆಗೆ ಕೇವಲ ಕಶೇರುಕಗಳಲ್ಲಿ (ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಯುಳ್ಳ ಪ್ರಾಣಿಗಳು – ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸ್ತನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳು) ಮಾತ್ರವೇ ಕಾಣಲಾಗಿತ್ತು.
ಅಮೆರಿಕದ ಡಾರ್ಟ್ಮೌತ್ ಕಾಲೇಜಿನ ಸಂಶೋಧಕರು ‘ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಟು-ಸ್ಪಾಟ್ ಆಕ್ಟೋಪಸ್’ (Octopus bimaculoides) ಮೇಲೆ ಈ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಕಶೇರುಕ ಜೀವಿಗಳು ಕನ್ನಡಿಯೊಂದನ್ನು ಸಾಧನವನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರವನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಬಲ್ಲವು ಎಂಬುದು ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಮೂಲಕ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ.
ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಮುಂದೆ ಕನ್ನಡಿಯೊಂದನ್ನು ಇಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕೆ ಕಾಣದಂತೆ ಅದರ ಹಿಂಬದಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವಿಕ ಆಹಾರದ ಬದಲಾಗಿ ‘ವರ್ಚುವಲ್ ಏಡಿ’ಯ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ನೋಡಿ, ಆಹಾರವು ತನ್ನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡು, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.
ಈ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ಗಳು ಸುಮಾರು 73% ರಷ್ಟು ಬಾರಿ ಸರಿಯಾದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಹುಡುಕುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದವು. ಇದು ಕೇವಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ಗಳಿಗೆ ಕನ್ನಡಿಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ಮತ್ತು ನೈಜ ಪ್ರಪಂಚದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
“ನಾವು ಹುಟ್ಟುವಾಗ ಕನ್ನಡಿಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಅನುಭವದ ಮೂಲಕ ಕಲಿಯುತ್ತೇವೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ಗಳು ಕೂಡ ಕನ್ನಡಿಯ ಸಹಾಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಜಗತ್ತಿನ ವಸ್ತುಗಳು ಎಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಗ್ರಹಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿಯಬಲ್ಲವು” ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಕ್ಟೋಪಸ್ನಂತಹ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ಪರಿಸರವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ‘ಮಾನಸಿಕ ನಕ್ಷೆ’ಗಳನ್ನು (Internal Maps) ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಎಂಬುದು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ನಂಬಿಕೆ.
ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಪ್ರಾಣಿ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯ ವಿಕಾಸವು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೊಸ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಮಾನವ ಮತ್ತು ಆಕ್ಟೋಪಸ್ನ ಪೂರ್ವಜರು ಲಕ್ಷಾಂತರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ಎರಡೂ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಸಮಾನವಾದ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಂಡುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂಬುದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿದೆ.
