ನಾವು ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಚಹಾ, ಬಿಸ್ಕತ್ತು, ತಿಂಡಿ ತಿನಿಸುಗಳು ಹಾಗೂ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಹತ್ತಾರು ಅಂಗಡಿಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ, ರೈಲ್ವೆ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸ್ಟೋರ್ ಅಥವಾ ಔಷಧಾಲಯಗಳು (Medical Stores) ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು ಎಂದು ನೀವು ಎಂದಾದರೂ ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀರಾ? ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಿರುವ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ.
ಹಳೆಯ ನಿಯಮ ಏನಿತ್ತು?
ರೈಲ್ವೆಯ ಹಳೆಯ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಹಿಂದೆ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸ್ಟೋರ್ಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 2001ರಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ಮಂಡಳಿಯು ವೈದ್ಯರ ಸೌಲಭ್ಯವಿರುವ ದೊಡ್ಡ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಔಷಧದ ಅಂಗಡಿಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಗರಿಷ್ಠ 108 ಚದರ ಅಡಿ ಜಾಗವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತ್ತು.
ನಿಯಮ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಹಿಂದೆ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ ಶಾಪ್ಗಳು (ಔಷಧದ ಅಂಗಡಿ), ಪುಸ್ತಕದ ಮಳಿಗೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಅಂಗಡಿಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಇರುತ್ತಿದ್ದವು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಗ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ರೈಲು ಹತ್ತಲು ಹಾಗೂ ಇಳಿಯಲು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಓಡಾಟಕ್ಕೆ ಭಾರೀ ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಈಗಿರುವ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಏನು?
ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿನ ಜಾಗದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆಯು ಈಗ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸ್ಟೋರ್ಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಎಂಪಿಸ್ (MPS – Multi Purpose Stall) ಅಂದರೆ ‘ಬಹುಪಯೋಗಿ ಮಳಿಗೆಗಳನ್ನು’ ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ವಸ್ತುಗಳು ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ.
ಈ ಬಹುಪಯೋಗಿ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಔಷಧಿಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆಯೇ?
ಹೌದು, ಈ MPS ಸ್ಟಾಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರ ಚೀಟಿ (Prescription) ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ನೀಡಬಹುದಾದ ಅಗತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳು ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಡುವ ತಲೆನೋವು, ವಾಂತಿ, ಜ್ವರ, ಹೊಟ್ಟೆನೋವಿನಂತಹ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾತ್ರೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸ್ಟೋರ್ ತೆರೆಯುವ ಬದಲು ಇವುಗಳಲ್ಲೇ ಔಷಧಿಗಳನ್ನಿಡಲು ರೈಲ್ವೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಹಠಾತ್ ಆರೋಗ್ಯ ಹದಗೆಟ್ಟರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ಒಂದು ವೇಳೆ ರೈಲು ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಆರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಏರುಪೇರಾದರೆ ಆತಂಕ ಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ರೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಟಿಟಿಇ (TTE), ಟ್ರೈನ್ ಗಾರ್ಡ್, ಟ್ರೈನ್ ಸೂಪರಿಂಟೆಂಡೆಂಟ್ ಅಥವಾ ಸ್ಟೇಷನ್ ಮಾಸ್ಟರ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬಹುದು. ಇವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ತುರ್ತು ಪ್ರಥಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆ (First Aid) ನೀಡುವ ತರಬೇತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ‘ಮೆಡಿಕಲ್ ಬಾಕ್ಸ್’ ಸೌಲಭ್ಯ ಇರುತ್ತದೆ. ಇವರ ಬಳಿ ರೈಲ್ವೆ ವೈದ್ಯರು ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ಅವರು ತಕ್ಷಣವೇ ಮುಂದಿನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಸಿಗುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
