ನವದೆಹಲಿ: ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ದರ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದಾಗಿ, ಇದರ ನೇರ ಬಿಸಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಕೈಚೀಲಕ್ಕೆ ತಟ್ಟಲಿದೆ. ಮನೆಬಳಕೆಯ ದಿನಸಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಆನ್ಲೈನ್ ಡೆಲಿವರಿಗಳು, ಔಷಧಗಳು ಹಾಗೂ ದಿನಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆಗಳು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಮತ್ತಷ್ಟು ದುಬಾರಿಯಾಗುವ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ.
ದೇಶದ ಸಾರಿಗೆ ಉದ್ಯಮವು ಇಂಧನ ದರ ಏರಿಕೆಯ ಹೊರೆಯನ್ನು ಇದೀಗ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ (Businesses) ಮೇಲೆ ಹಾಕಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಅಂದರೆ, ದುಬಾರಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಡೀಸೆಲ್ನ ಪರಿಣಾಮವು ಕೇವಲ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬಂಕ್ಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ದೇಶದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತಿದೆ.
ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ದಿಢೀರ್ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು?
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು (West Asia crisis) ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ (Strait of Hormuz) ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯಿಂದಾಗಿ ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆಗಳು ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿವೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸಾರಿಗೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುವುದು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ‘ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಪೋರ್ಟರ್ಸ್ ವೆಲ್ಫೇರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್’ (AITWA) ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು, ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ‘ಇಂಧನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಅಂಶ’ (Fuel Adjustment Factor – FAF) ನಿಯಮವನ್ನು ಮೇ 20ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಇದರ ಅನ್ವಯ, ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾದಾಗಲೂ ಸಾಗಣೆ ದರವನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶ ಸಿಗಲಿದೆ.
ಇದರಿಂದಾಗಿ ಎಫ್ಎಂಸಿಜಿ (FMCG) ಕಂಪನಿಗಳು, ಉತ್ಪಾದಕರು, ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆದಾರರ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವೆಚ್ಚ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದ್ದು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈ ಎಲ್ಲ ಹೊರೆ ಗ್ರಾಹಕರ ಹೆಗಲಿಗೆ ಬೀಳಲಿದೆ.
ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಹೇಗೆ?
ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಇಂಧನ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು AITWA ಸಂಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಸೂತ್ರವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ:
ಒಂದು ಟ್ರಕ್ನ ಒಟ್ಟು ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಡೀಸೆಲ್ ಪಾಲು ಮಾತ್ರವೇ ಶೇ. 65 ರಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ, ಮೇ 15ರ ಮೂಲ ದರಕ್ಕಿಂತ (Base rate) ಪ್ರತಿ 1 ರೂಪಾಯಿ ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ, ಸಾಗಣೆ ದರವನ್ನು ಶೇ. 0.65 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದರ ಸರಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಹೀಗಿದೆ:
ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ 5 ರೂ. ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ➡️ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಶೇ. 3.25 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ
ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ 10 ರೂ. ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ➡️ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಶೇ. 6.5 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ
ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ 15 ರೂ. ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ➡️ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಸುಮಾರು ಶೇ. 10 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚದ ಈ ಭಾರಿ ಏರಿಕೆಯು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ದೈನಂದಿನ ಬಜೆಟ್ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲPair ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
