ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಲ ತುಂಬಲು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ‘ವಿದ್ಯುತ್ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ನಿಯಮಗಳು, 2026’ ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ‘ಕ್ಯಾಪ್ಟಿವ್ ಪವರ್ ಪ್ಲಾಂಟ್’ (Captive Power Plants) ಅಥವಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಘಟಕಗಳ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸಿವೆ.
ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶಗಳೇನು?
ಮಾಲೀಕತ್ವದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ವಿಸ್ತರಣೆ: ಈ ಮೊದಲು ಸ್ವಂತ ವಿದ್ಯುತ್ ಘಟಕ ಹೊಂದಲು ಮಾಲೀಕತ್ವದ ನಿಯಮಗಳು ಕಠಿಣವಾಗಿದ್ದವು. ಈಗ ಕಂಪನಿಯ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಗಳು (Subsidiaries) ಅಥವಾ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಒಂದೇ ಘಟಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಗ್ರೂಪ್ಗಳು ತಮ್ಮ ವಿವಿಧ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಒಂದೇ ಘಟಕದಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಪಡೆಯುವುದು ಸುಲಭವಾಗಲಿದೆ.
ಸರಳೀಕೃತ ಪರಿಶೀಲನಾ ಕ್ರಮ: ಕ್ಯಾಪ್ಟಿವ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಘಟಕಗಳ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಡೀ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ದಾಖಲೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕಿರಿಕಿರಿ ತಪ್ಪಲಿದೆ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕಗಳಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ: ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಕ್ಯಾಪ್ಟಿವ್ ಬಳಕೆದಾರರು ನಿಗದಿತ ಘೋಷಣೆ ನೀಡಿದರೆ, ಅವರ ಮೇಲೆ ‘ಕ್ರಾಸ್ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸರ್ಚಾರ್ಜ್’ (CSS) ಮತ್ತು ‘ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸರ್ಚಾರ್ಜ್’ (AS) ವಿಧಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಇದು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ನೇಹಿ ವಾತಾವರಣ (Ease of Doing Business): ಈ ನಿಯಮಗಳು ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2026 ರಿಂದ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಲ್ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ಮೂಲಕ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಇದರಿಂದ ಆಗುವ ಲಾಭಗಳೇನು?
ಗ್ರಿಡ್ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ: ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿದ್ಯುತ್ (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೌರ ಅಥವಾ ಗಾಳಿ ಶಕ್ತಿ) ಉತ್ಪಾದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಸರ್ಕಾರಿ ಗ್ರಿಡ್ ಮೇಲಿನ ಹೊರೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಉತ್ತೇಜನ: ನಿಯಮಗಳು ಸರಳವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ (Renewable Energy) ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೂಡಿಕೆ ಹರಿದುಬರಲಿದೆ.
ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಇಳಿಕೆ: ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದರಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
