ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳಿಂದ ವಾಸವಾಗಿರುವವರಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಗೊಂದಲವಿದೆ: “ನಾವು ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲೇ ಇದ್ದೇವೆ, ಈ ಆಸ್ತಿ ನಮಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆಯೇ?” ಅಥವಾ “12 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬಾಡಿಗೆಗಿದ್ದರೆ ಆ ಮನೆ ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಪಾಲಾಗುತ್ತದೆಯೇ?” ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಅನೇಕರಲ್ಲಿವೆ. ಈ ಕುರಿತಾದ ಕಾನೂನು ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆಗಳ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ.
12 ವರ್ಷಗಳ ನಿಯಮ ಮತ್ತು ಹರಡಿರುವ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸುಳ್ಳು!
ಬಾಡಿಗೆದಾರರು 12 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಒಂದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತಾ ವಾಸವಿದ್ದರೆ, ಆ ಆಸ್ತಿ ಅವರಿಗೆ ಸ್ವಂತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಅಪನಂಬಿಕೆ. ಆದರೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಇದು ಸತ್ಯವಲ್ಲ. ನೀವು ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬಾಡಿಗೆ ನೀಡಿದರೂ, ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೀವು ಕೇವಲ “ಶಾಶ್ವತ ಬಾಡಿಗೆದಾರರಾಗಿ” ಉಳಿಯುತ್ತೀರಾ ಹೊರತು ಆಸ್ತಿಯ “ಮಾಲೀಕರಾಗಲು” ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಮಾಲೀಕತ್ವ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುವುದು ಹೇಗೆ?
ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಟೈಟಲ್ ಡೀಡ್ (Title Deed): ಆಸ್ತಿಯ ನೋಂದಾಯಿತ ದಾಖಲೆ ಯಾರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅವರೇ ಅಸಲಿ ಮಾಲೀಕರು.
ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ (Property Tax): ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಮಾಲೀಕರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲೇ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾಡಿಗೆದಾರರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಬಿಲ್ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅವರು ಮಾಲೀಕರಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಮಾರಾಟದ ಒಪ್ಪಂದ: ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದಾಗಬೇಕೆಂದರೆ ಮಾಲೀಕರು ಅದನ್ನು ನಿಮಗೆ ಮಾರಲು ಒಪ್ಪಿರಬೇಕು. ಬಿಳಿ ಹಾಳೆಯ ಮೇಲೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿ, ಹಣ ಪಡೆದ ರಶೀದಿ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಮಾರಾಟ ಒಪ್ಪಂದ (Agreement of Sale) ಇದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ತೀರ್ಮಾನ
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ನೀವು ಎಷ್ಟೇ ವರ್ಷ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಇದ್ದರೂ ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾಲೀಕರು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಒಕ್ಕಲೆಬ್ಬಿಸಬೇಕಾದರೆ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ, ಕೇವಲ ಬಾಡಿಗೆದಾರರಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡು ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ.
