ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನೆಯಲ್ಲೂ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ಅಥವಾ ಎಲ್ಪಿಜಿ (LPG) ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬಳಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಉರುವಲು, ಸೀಮೆಎಣ್ಣೆ ಒಲೆಗಳ ಕಾಲ ಮುಗಿದು ಎಲ್ಲರ ಅಡುಗೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲೂ ಗ್ಯಾಸ್ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ. ಆದರೆ, ಇದು ಎಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತವೋ, ಅಷ್ಟೇ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕೂಡ ಹೌದು. ಸ್ವಲ್ಪ ಯಾಮಾರಿದರೂ ಇದು ದೊಡ್ಡ ಅನಾಹುತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಡುಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಸ್ ಸೋರಿಕೆಯಾಗುವ (Gas Leakage) ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕರು ಗಾಬರಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ಸೋರಿಕೆಯಾದಾಗ ಭಯಪಡುವ ಬದಲು ಸಮಯಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ನೀವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಣ್ಣ ಎಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮಗಳು ಸಂಭವನೀಯ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಣಾಪಾಯವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು. ಗ್ಯಾಸ್ ಸೋರಿಕೆಯಾದಾಗ ನೀವು ತಕ್ಷಣ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕೆಲಸಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
1. ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ವಿಚ್ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಬಳಸಬೇಡಿ
ಗ್ಯಾಸ್ ವಾಸನೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ನಾವು ಮಾಡುವ ಮೊದಲ ತಪ್ಪು ಎಂದರೆ, ಏನಾಗಿದೆ ಎಂದು ನೋಡಲು ಲೈಟ್ ಸ್ವಿಚ್ ಆನ್ ಮಾಡುವುದು. ಇದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು! ಗ್ಯಾಸ್ ಸೋರಿಕೆಯಾದಾಗ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ವಿಚ್ಗಳನ್ನು ಆನ್ ಅಥವಾ ಆಫ್ ಮಾಡಬಾರದು. ಸ್ವಿಚ್ ಒತ್ತುವ ಆ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದ ಸಣ್ಣ ಕಿಡಿಯನ್ನು (Spark) ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು, ಇದು ಇಡೀ ಮನೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೇ, ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ, ಲೈಟರ್ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಉರಿಯುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲೇಬಾರದು.
2. ತಕ್ಷಣ ಕಿಟಕಿ, ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಿರಿ (ಗಾಳಿಯಾಡುವಂತೆ ಮಾಡಿ)
ಎಲ್ಪಿಜಿ ಗ್ಯಾಸ್ ಗಾಳಿಗಿಂತ ಭಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ಸೋರಿಕೆಯಾದಾಗ ನೆಲದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ಯಾಸ್ ವಾಸನೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ಮನೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಕಿಟಕಿ ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರೆಯಿರಿ. ಇದರಿಂದ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಶೇಖರಣೆಯಾಗಿರುವ ಅನಿಲವು ಹೊರಹೋಗಲು ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ಗಾಳಿ ಒಳಬರಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಫ್ಯಾನ್ ಅಥವಾ ಎಕ್ಸಾಸ್ಟ್ ಫ್ಯಾನ್ (Exhaust Fan) ಹಾಕುವ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈಹಾಕಬೇಡಿ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವೂ ಕೂಡ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಕವೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
3. ರೆಗ್ಯುಲೇಟರ್ ಆಫ್ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ಸೇಫ್ಟಿ ಕ್ಯಾಪ್ ಹಾಕಿ
ಗ್ಯಾಸ್ ಸ್ಟೌವ್ನ ನಾಬ್ಗಳು ಆಫ್ ಆಗಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ನಂತರ ನೇರವಾಗಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬಳಿ ಹೋಗಿ ರೆಗ್ಯುಲೇಟರ್ (Regulator) ಆಫ್ ಮಾಡಿ. ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ರೆಗ್ಯುಲೇಟರ್ ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿ, ಸಿಲಿಂಡರ್ನ ಬಾಯಿಗೆ ಒದಗಿಸಲಾದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ನ ‘ಸೇಫ್ಟಿ ಕ್ಯಾಪ್’ (Safety Cap) ಅನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿ. ಇದರಿಂದ ಸಿಲಿಂಡರ್ನಿಂದ ಗ್ಯಾಸ್ ಹೊರಬರುವುದು ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
4. ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬನ್ನಿ ಮತ್ತು ವಿತರಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿ
ಮೇಲಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡ ನಂತರ, ನೀವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಮನೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬನ್ನಿ. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಿಗೂ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿ. ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಮ್ಮ ಗ್ಯಾಸ್ ವಿತರಕರನ್ನು (Gas Distributor) ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಅಥವಾ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ತುರ್ತು ಸೇವಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿ.
ತುರ್ತು ಸಹಾಯವಾಣಿ – 1906
ಗ್ಯಾಸ್ ಸೋರಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದಾದರೆ ಅಥವಾ ವಿತರಕರು ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ತಕ್ಷಣವೇ 1906 ಎಂಬ ಟೋಲ್-ಫ್ರೀ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ. ಇದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳು ಒದಗಿಸಿರುವ 24×7 ಎಲ್ಪಿಜಿ ಲೀಕೇಜ್ ದೂರುಗಳ ಸಹಾಯವಾಣಿಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ನಿಮ್ಮ ವಿಳಾಸ ನೀಡಿದರೆ, ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಣತ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮಗಳು:
ಪ್ರತಿದಿನ ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಗ್ಯಾಸ್ ರೆಗ್ಯುಲೇಟರ್ ಆಫ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಐಎಸ್ಐ (ISI) ಮುದ್ರೆಯುಳ್ಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಗ್ಯಾಸ್ ಪೈಪ್ಗಳನ್ನೇ ಬಳಸಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ 3 ರಿಂದ 5 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪೈಪ್ ಬದಲಾಯಿಸಿ.
ಗ್ಯಾಸ್ ಸ್ಟವ್ ಅನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಿಂತ ಎತ್ತರದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ (ಸ್ಲ್ಯಾಬ್ ಮೇಲೆ) ಇರಿಸಿ.
ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ನಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದೆ ನಿಜ, ಆದರೆ ಅದರ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಬೇಡ. “ಸುರಕ್ಷತೆಯೇ ಸರ್ವಸ್ವ” ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯದಿರಿ. ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ, ಜಾಗೃತರಾಗಿರಿ.
