ನವದೆಹಲಿ : ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್’ಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸುವ “ಡಾರ್ಕ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್’ಗಳನ್ನು” ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನ ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಜುಲೈ 2026ರ ಗಡುವನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
RBI ಹೊರಡಿಸಿದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ವ್ಯವಹಾರ ನಡವಳಿಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಆದೇಶಗಳು, 2026ರ ಕರಡಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ವೆಬ್ಸೈಟ್’ಗಳು ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್’ಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾದರಿಗಳನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು. ಹಣಕಾಸು ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಅಥವಾ ಸೇವೆಗಳನ್ನ ನೀಡುವ ಮೊದಲು ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನ ಸೇರಿಸುವುದು, ಚೆಕ್ಔಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತ ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನ ತೋರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪದೇ ಪದೇ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವುದು ಮುಂತಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಅನುಮತಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಹಕರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಲ್ಲದೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ‘ಬಂಡಲ್’ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಸಹ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಆರ್ಬಿಐ ಹೇಳಿದೆ.
ಡಾರ್ಕ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್’ಗಳು ಎಂದರೇನು?
ಡಾರ್ಕ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್ಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್’ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ವಿನ್ಯಾಸ ತಂತ್ರಗಳಾಗಿವೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆಯೇ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಅವುಗಳ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪೂರ್ವ-ಟಿಕ್ ಮಾಡಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳು, ಕೊನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕಗಳು, ಗೊಂದಲಮಯ ಆಯ್ಕೆಗಳು, ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಪ್ರತಿಫಲ ಸಂದೇಶಗಳು ಇಂತಹ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಪಾರದರ್ಶಕತೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಆರ್ಬಿಐ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ಕಠಿಣ ನಿರ್ಧಾರ.!
ಮಾಧ್ಯಮ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 388 ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ 1.61 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ ಸ್ಥಳೀಯ ವಲಯಗಳು ನಡೆಸಿದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಅನೇಕ ಆನ್ಲೈನ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತ ಶುಲ್ಕಗಳು ಮತ್ತು ಗೊಂದಲಮಯ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಆರ್ಬಿಐ ಕಠಿಣ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಜುಲೈ 2026 ರೊಳಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕರಾಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಬೇಕು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳನ್ನ ಸುಲಭ, ಹೆಚ್ಚು ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಆರ್ಬಿಐ ಹೇಳಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಏರಿಕೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಈ ಕ್ರಮವು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಹಾರವನ್ನ ತರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
`ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್’ ವೆರಿಫಿಕೇಶನ್ ಗೆ ಠಾಣೆಗೆ ಅಲೆಯುವಂತಿಲ್ಲ : `ಬಾಡಿ ಕ್ಯಾಮರಾ’ದ ಜೊತೆಗೆ ಮನೆಗೆ ಬರಲಿದ್ದಾರೆ ಪೊಲೀಸರು !
ಉರ್ದು ಕೂಡ ಒಂದು ಭಾಷೆ ತಾನೇ? : ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಹ್ವಾನ ಪತ್ರಿಕೆ ಕುರಿತು, ದಿನೇಶ್ ಗುಂಡುರಾವ್ ಸಮರ್ಥನೆ!
