ಶಿವಮೊಗ್ಗ: ಗ್ರಾಹಕರು ಹಣ ಪಾವತಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನೀಡುವ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಮರುಪಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಉದಾಸೀನತೆ ತೋರಿದರೆ ಕಾನೂನು ಪಾಠ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗದ ಜಿಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ಪರಿಹಾರ ಆಯೋಗವು ನೀಡಿರುವ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ತೀರ್ಪು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ನಿದರ್ಶನವಾಗಿದೆ. ಪ್ರವಾಸ ರದ್ದಾದರೂ ಹಣ ಹಿಂತಿರುಗಿಸದೆ ಸತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪ್ರವಾಸಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಆಯೋಗವು ಬಿಸಿ ಮುಟ್ಟಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಕನಸಿನ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾದ ಅಪಘಾತ
ಶಿವಮೊಗ್ಗದ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ನಗರದ ನಿವಾಸಿ ಎಂ.ಕೆ. ದಿವಾಕರ್ ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ‘ಟರ್ನ್ ಕೀ ಹಾಲಿಡೇಸ್’ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಜಪಾನ್ ಮತ್ತು ಸೌತ್ ಕೋರಿಯಾ ದೇಶಗಳಿಗೆ 10 ದಿನಗಳ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಯೋಜಿಸಿದ್ದರು. ಏಪ್ರಿಲ್ 2025ಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಯಾಗಿದ್ದ ಈ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ 4,09,865/- ರೂ. ಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, ವಿಧಿಯಾಟ ಬೇರೆಯೇ ಇತ್ತು. ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಬಾಕಿ ಇರುವಾಗ (ಮಾರ್ಚ್ 2025) ದಿವಾಕರ್ ಅವರಿಗೆ ಅಪಘಾತವಾಗಿ ಕಾಲು ಮುರಿದಿತ್ತು. ವೈದ್ಯರು ಕಡ್ಡಾಯ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಅವರು ಪ್ರವಾಸ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ತಾನು ಪಾವತಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ವಾಪಸ್ ನೀಡುವಂತೆ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು.
ಸಂಸ್ಥೆಯ ವರಸೆ ಮತ್ತು ಸೇವಾನ್ಯೂನತೆ
ದೂರುದಾರರ ಮನವಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆಯು, ತಾನು ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಪಡೆದ ರೀಫಂಡ್ ಮೊತ್ತ 2,52,000/- ರೂ. ಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತಾದರೂ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ಶರತ್ತು ವಿಧಿಸಿತು. ಆ ಹಣವನ್ನು ನಗದಾಗಿ ನೀಡುವ ಬದಲು, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ (Adjustment) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿತು.
ತನ್ನ ಹಣವನ್ನು ನಗದಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ದಿವಾಕರ್ ಅವರು ಲೀಗಲ್ ನೋಟೀಸ್ ನೀಡಿದರೂ ಸಂಸ್ಥೆ ಸ್ಪಂದಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರು ನ್ಯಾಯ ಕೋರಿ ಗ್ರಾಹಕ ಆಯೋಗದ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದರು.
ಆಯೋಗದ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು
ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಟಿ.ಶಿವಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯರಾದ ಬಿ.ಡಿ.ಯೋಗಾನಂದ ಭಾಂಡ್ಯ ಅವರ ಪೀಠವು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಖಂಡಿಸಿತು.
-
ತೀರ್ಪಿನ ಸಾರಾಂಶ: “ಗ್ರಾಹಕರು ಪಾವತಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸದೆ, ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಮುಂದಿನ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಕೂಡ ‘ಸೇವಾನ್ಯೂನತೆ’ಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಆಯೋಗವು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.
ಆಯೋಗದ ಆದೇಶದ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
-
ಹಣ ಮರುಪಾವತಿ: ಎದುರುದಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯು 2.52 ಲಕ್ಷ ರೂ.ಗಳನ್ನು ದೂರುದಾರರಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು.
-
ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿ: ಈ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಮೇ 28, 2025 ರಿಂದ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತೆ ಶೇ. 8ರಷ್ಟು ವಾರ್ಷಿಕ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ನೀಡಬೇಕು.
-
ದೂರಿನ ಖರ್ಚು: ದೂರುದಾರರ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ವೆಚ್ಚವಾಗಿ 10,000/- ರೂ. ಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
-
ಗಡುವು: ಈ ಆದೇಶವಾದ 45 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸಬೇಕು. ತಪ್ಪಿದಲ್ಲಿ ಬಡ್ಡಿಯ ದರವನ್ನು ಶೇ. 10ಕ್ಕೆ ಏರಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಆಯೋಗ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರಿಗೊಂದು ಪಾಠ
ಈ ತೀರ್ಪು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸಂದ ಜಯವಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಂತಾಗಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಇನ್ನಾವುದೇ ಸೇವಾ ಕಂಪನಿಗಳಾಗಲಿ, ಗ್ರಾಹಕರ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆ ಹಣದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಠಮಾರಿ ಧೋರಣೆ ತಳೆದರೆ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಅನಿವಾರ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಘಟನೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ.
ಕೈಲಾಶ್ ಹಿಲ್ಸ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ: “ಕೊಲ್ಲುವ ಉದ್ದೇಶವಿರಲಿಲ್ಲ, ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೀಗಾಯ್ತು” – ಆರೋಪಿ ರಾಹುಲ್ ಮೀನಾ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಗೆ
SHOCKING: ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಘೋರ ದುರಂತ: ಜೋಕಾಲಿ ಕುತ್ತಿಗೆಗೆ ಬಿಗಿದು 9 ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿ ಸಾವು
