ನವದೆಹಲಿ : ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಇಂದು ಬೆಳಗ್ಗೆ 11 ಗಂಟೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆಗೆ ಸಜ್ಜಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಭಾನುವಾರ ಮಂಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಈವರೆಗಿನ 2ನೇ ಬಜೆಟ್ ಇದಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ 1999ರಲ್ಲಿ ಭಾನುವಾರ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆ ಆಗಿತ್ತು. ಆಗ ದಿನಾಂಕ ಫೆ.28 ಆಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಯಶವಂತ ಸಿನ್ಹಾ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ದ್ದರು. ಆದರೆ ನಂತರ ಫೆ.1ಕ್ಕೆ ಬಜೆಟ್ ದಿನಾಂಕ ಬದಲಾಗಿತ್ತು. ಫೆ.1ಕ್ಕೆ ಬಜೆಟ್ ದಿನಾಂಕ ಬದ ಲಾದ ನಂತರ ಭಾನುವಾರ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆ ಇದೇ ಮೊದಲು ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟಾರೆ 2ನೇ ಬಜೆಟ್.
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಬಾರಿ ರಕ್ಷಣೆ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ರಫ್ತು, ರೈಲ್ವೆ, ಇಂಧನ, ಅಗ್ಗದ ಮನೆಗಳಿಗೆ ನೆರವು, ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚ ಏರಿಕೆಯತ್ತ ಸರ್ಕಾರ ಗಮನ ಹರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ವೇಗದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಗತಿ ಕಾಪಾಡಲು ವಿವಿಧ ಕ್ರಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳು ಈ ಬಾರಿಯು ಆದ್ಯತೆ ಪಡೆಯಲಿವೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಜೊತೆಗೆ ವಿತ್ತೀಯ ಶಿಸ್ತಿನ ಮೇಲೂ ಸರ್ಕಾರ ನಿಗಾ ಇರಿಸಲಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳೇನು?
ಬಜೆಟ್ 2026: ಏನನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು? ದೇಶದ ಗಮನ ತೆರಿಗೆಗಳು, ಹಣದುಬ್ಬರ, ರಕ್ಷಣಾ, ಆಟೋ ಮತ್ತು MSME ಗಳ ಮೇಲೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯವರೆಗೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ಏನು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ, ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು, ಹಣಕಾಸಿನ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವಂತಹ ವಿಷಯಗಳು 2026 ರ ಬಜೆಟ್ಗೆ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿವೆ. ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಒತ್ತಡಗಳು ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯತೆಯ ನಡುವೆ, ಈ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಣಾಯಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೆಚ್ಚಿನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ತೆರಿಗೆ ಪರಿಹಾರದ ಮೇಲೆ ಗಮನ
ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರ ದೊಡ್ಡ ನಿರೀಕ್ಷೆಯೆಂದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ. ಕಳೆದ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ಪದ್ಧತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತ ಆದಾಯ ಮಿತಿಯನ್ನು ₹12 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಯಿತು. ಈಗ, ಸರ್ಕಾರವು ತೆರಿಗೆ ಸ್ಲ್ಯಾಬ್ಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು ಅಥವಾ ಸಂಗಾತಿಗಳಿಗೆ ಜಂಟಿ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವಂತಹ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಮಾತು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಉಳಿತಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಹಾರ ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು
ಆಹಾರದ ಬೆಲೆಗಳು ಮನೆಯ ಬಜೆಟ್ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯಂತಹ ಅಗತ್ಯ ತರಕಾರಿಗಳ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ಏರಿಳಿತಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಳವಳವಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ. 2026 ರ ಬಜೆಟ್ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸಬಹುದು.
ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷ 27 ರಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸಿನ ಕೊರತೆಯನ್ನು 4.4% ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ
ಸರ್ಕಾರವು FY27 ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಹಣಕಾಸು ಕೊರತೆಯನ್ನು GDP ಯ 4.4 ಪ್ರತಿಶತದಲ್ಲಿ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ತಜ್ಞರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. FY25 ರಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸಿನ ಕೊರತೆಯು 4.8 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟಿತ್ತು ಮತ್ತು FY26 ಕ್ಕೆ 4.4 ಪ್ರತಿಶತದ ಗುರಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಈ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರೆ, ಅದು ಆರ್ಥಿಕ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಸಂಕೇತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸಾಲ-ಜಿಡಿಪಿ ಅನುಪಾತದ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರದ ಗಮನ
ಭಾರತವು ಹಣಕಾಸಿನ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದೆ, ಹಣಕಾಸಿನ ಕೊರತೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಸಾಲ-ಜಿಡಿಪಿ ಅನುಪಾತದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ. ಸರ್ಕಾರವು FY31 ರ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಸುಮಾರು 50 ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 2026 ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಈ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರದ ಆದ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ.
ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವು ಹೊಸ ಆವೇಗವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು
ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಂದಾಗಿ FY26 ರಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನಿಧಾನವಾಯಿತು. FY27 ರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಮತ್ತೆ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಬಂಡವಾಳ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 13 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಬಲವಾದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ
ಹೆಚ್ಚಿದ ಬಂಡವಾಳದ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳ ನಡುವೆ, ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದ ಬಜೆಟ್ ಕೂಡ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿದೆ. ‘ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ’ ಪ್ರಚಾರ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ನಂತರ ರಕ್ಷಣಾ ಸನ್ನದ್ಧತೆಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. FY26 ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಬಾರಿಯ ತುರ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಸ್ತಾಪಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಜೆಟ್ 2026 ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಸುಂಕ ಪೀಡಿತ ರಫ್ತು ವಲಯಗಳು ಪರಿಹಾರದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿವೆ
ಜವಳಿ, ಉಡುಪು, ಸಮುದ್ರಾಹಾರ, ರತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಮದಂತಹ ವಲಯಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಸುಂಕದ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿವೆ. ಈ ವಲಯಗಳು 2026 ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿವೆ. ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿಗಳು, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕಗಳು ಅಥವಾ ರಫ್ತು ಬೆಂಬಲದಂತಹ ಕ್ರಮಗಳು ಈ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು.
ಭಾರತ-ಯುರೋಪ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಎಫ್ಟಿಎ ನಂತರ ಆಟೋ ವಲಯದ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಿ
ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ಭಾರತ-ಯುರೋಪ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಎಫ್ಟಿಎ ನಂತರ, ಆಟೋ ವಲಯವು ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕಾರುಗಳ ಮೇಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸುಂಕಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಧಾನಿ ಭಾರತೀಯ ತಯಾರಕರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಆಟೋ ವಲಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಘೋಷಣೆಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬಹುದು.
ದೇಶೀಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಂಭಾವ್ಯ ಘೋಷಣೆಗಳು
ಜಾಗತಿಕ ಸುಂಕದ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಸವಾಲುಗಳ ನಡುವೆ, ಸರ್ಕಾರವು ದೇಶೀಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತದೆ. ಜಿಎಸ್ಟಿ ತರ್ಕಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು 2025 ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಬಜೆಟ್ 2026 ರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ, ಅದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು MSMEಗಳು ಮತ್ತೆ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಲಿವೆ
ಕಳೆದ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಕೃಷಿ ಮತ್ತು MSMEಗಳನ್ನು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಎಂಜಿನ್ಗಳೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ. ಈ ಬಾರಿಯೂ ಈ ವಲಯಗಳು ವಿಶೇಷ ಗಮನ ಪಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ರೈತರ ಆದಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕೈಗೆಟುಕುವ ಸಾಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಮುಂತಾದ ಕ್ರಮಗಳು ಬಜೆಟ್ 2026 ರ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳಾಗಿರಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಬಜೆಟ್ 2026 ರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿವೆ. ಸರ್ಕಾರವು ತೆರಿಗೆ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು GST ಯಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕ್ರಮೇಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಈಗ ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬಜೆಟ್ ನಿರ್ಧಾರವು ಮುಂಬರುವ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.
