ಬೆಂಗಳೂರು: ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲೂ ಚೆಕ್ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವುದು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ, ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ಅಥವಾ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ (Check Bounce) ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ. ಇದು ಕೇವಲ ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಆರ್ಥಿಕ ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪರಿಣಾಮವೇನು?
ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಆಗುವುದು ನಿಮ್ಮ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್ (CIBIL Score) ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
EMI ಚೆಕ್ಗಳು: ನೀವು ಪಡೆದ ಸಾಲದ (Loan) ಕಂತು ಅಥವಾ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಬಿಲ್ ಪಾವತಿಯ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಆದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಿಬಿಲ್ ಬ್ಯೂರೋಗಳಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಚೆಕ್ಗಳು: ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ನೀಡಿದ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಆದರೆ ಅದು ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಕೋರ್ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರದಿದ್ದರೂ, ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಿದರೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಲೋನ್ ಪಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಆಗುವುದು ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ. ನೆಗೋಷಿಯೇಬಲ್ ಇನ್ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್ ಸೆಕ್ಷನ್ 138 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಬೌನ್ಸ್ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ದಂಡ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, 2 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಮೊತ್ತಕ್ಕಿಂತ ದುಪ್ಪಟ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ದಂಡವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕಾಗಬಹುದು.
ಬ್ಯಾಂಕ್ ವಿಧಿಸುವ ದಂಡಗಳು
ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಚೆಕ್ ರಿಟರ್ನ್ ಆದಾಗ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮೊತ್ತದ **’ಚೆಕ್ ರಿಟರ್ನ್ ಚಾರ್ಜ್’**ಗಳನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಿಂದ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ಆ ಶುಲ್ಕಗಳಿಂದ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ ‘ಮೈನಸ್’ಗೆ ಹೋದರೆ ಅದು ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯನ್ನು ಹಾಳು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪದೇ ಪದೇ ಹೀಗಾದರೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೊಸ ಚೆಕ್ ಬುಕ್ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಬಹುದು.
ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ನಿಮ್ಮ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ:
ಹಣದ ಮೇಲೆ ನಿಗಾ ಇರಲಿ: ಚೆಕ್ ನೀಡುವ ಮೊದಲು ಅಥವಾ EMI ದಿನಾಂಕಕ್ಕಿಂತ ಎರಡು ದಿನ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಣ ಇರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಸ್ಟಾಪ್ ಪೇಮೆಂಟ್: ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಚೆಕ್ ನೀಡಿದ್ದರೆ ಕೂಡಲೇ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ‘ಸ್ಟಾಪ್ ಪೇಮೆಂಟ್’ ವಿನಂತಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ.
ಆಟೋ ಡೆಬಿಟ್ (NACH/ECS): ಚೆಕ್ ನೀಡುವ ಬದಲಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ಆಟೋ ಡೆಬಿಟ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ.
ಗಮನಿಸಿ: ನಿಮ್ಮ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ತರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಚೆಕ್ ನೀಡುವಾಗ ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಿ.








