ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ರಕ್ತನಾಳಗಳು ಸಂಕುಚಿತಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಹೃದಯಾಘಾತ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಬೇಸಿಗೆಯ ತೀವ್ರವಾದ ಉಷ್ಣಾಂಶವೂ ಸಹ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟೇ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂಬುದು ಹಲವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಬಿಸಿಲು ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ನಮ್ಮ ದೇಹವು ಒಳಗಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿಡಲು ಅತಿಯಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾಘಾತ ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳೇನು?
1. ನಿರ್ಜಲೀಕರಣ (Dehydration): ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಬೆವರಿನ ಕಾರಣದಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಅಂಶ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಲವಣಗಳು (ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಲೈಟ್ಸ್) ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ದೇಹದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಾದಾಗ ರಕ್ತವು ದಟ್ಟವಾಗಿ (Thick) ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ. ದಟ್ಟವಾದ ರಕ್ತವನ್ನು ದೇಹದಾದ್ಯಂತ ಪಂಪ್ ಮಾಡಲು ಹೃದಯವು ಎಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಲವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ರಕ್ತ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುವಿಕೆಗೆ (Blood Clots) ಕಾರಣವಾಗಿ ಹೃದಯಾಘಾತದ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತದೆ.
2. ರಕ್ತದೊತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಏರುಪೇರು: ದೇಹದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸಲು ನಮ್ಮ ರಕ್ತನಾಳಗಳು ವಿಸ್ತರಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ (Vasodilation). ಇದರಿಂದಾಗಿ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ (Blood Pressure) ದಿಢೀರನೆ ಕುಸಿಯಬಹುದು. ಬಿಪಿ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕಯುಕ್ತ ರಕ್ತದ ಪೂರೈಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
3. ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಹೃದಯದ ಬಡಿತ (Heat Stroke): ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ರಕ್ತವು ಚರ್ಮದ ಮೇಲ್ಮೈಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ರಕ್ತದ ಕೊರತೆಯಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಹೃದಯವು ತನ್ನ ಬಡಿತದ ವೇಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೃದಯದ ಬಡಿತ ಅತಿಯಾದಾಗ (Tachycardia) ಹೃದಯ ಸ್ನಾಯುಗಳು ದಣಿದು ಆಘಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆ.
ಯಾರಿಗೆ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು?
-
ಈಗಾಗಲೇ ಹೃದಯ ಕಾಯಿಲೆ, ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಅಥವಾ ಮಧುಮೇಹದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವವರು.
-
60 ವರ್ಷ ದಾಟಿದ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು (ಇವರಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ).
-
ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಮಿಕರು.
-
ಬೊಜ್ಜು ಅಥವಾ ಅತಿಯಾದ ತೂಕ ಹೊಂದಿರುವವರು.
ಹೃದಯಾಘಾತದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ನೀಡುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಬೇಸಿಗೆಯ ತಾಪದ ನಡುವೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ:
-
ಎದೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ನೋವು, ಬಿಗಿ ಬಿಗಿದಂತಾಗುವುದು ಅಥವಾ ಭಾರ ಎನಿಸುವುದು.
-
ಎಡಗೈ, ಕುತ್ತಿಗೆ, ದವಡೆ ಅಥವಾ ಬೆನ್ನಿನ ಭಾಗಕ್ಕೆ ನೋವು ಹರಡುವುದು.
-
ಸುಡುವ ಬಿಸಿಲಿದ್ದರೂ ದಿಢೀರನೆ ತಣ್ಣಗಿನ ಬೆವರು ಸಾಲಾಗಿ ಬರುವುದು.
-
ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಮತ್ತು ತಲೆಸುತ್ತು ಬರುವುದು.
-
ಅತಿಯಾದ ಆಯಾಸ ಮತ್ತು ವಾಕರಿಕೆ ಬಂದಂತಾಗುವುದು.
ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಡಲು ಸರಳ ಸೂತ್ರಗಳು
-
ಧಾರಾಳವಾಗಿ ನೀರು ಕುಡಿಯಿರಿ: ಬಾಯಾರಿಕೆ ಆಗದಿದ್ದರೂ ದಿನಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ ೩ ರಿಂದ ೪ ಲೀಟರ್ ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಎಳನೀರು, ಮಜ್ಜಿಗೆ, ನಿಂಬೆ ಹಣ್ಣಿನ ರಸದಂತಹ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪಾನೀಯಗಳು ದೇಹದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಲೈಟ್ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
-
ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಬಿಸಿಲಿಗೆ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಬೇಡಿ: ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 11 ರಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 4 ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ಬಿಸಿಲಿನ ತೀವ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ.
-
ಹಗುರವಾದ ಆಹಾರ ಸೇವನೆ: ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವ ಎಣ್ಣೆ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಜಂಕ್ ಫುಡ್ ಹಾಗೂ ಮಸಾಲೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರದಿಂದ ದೂರವಿರಿ. ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಕಿತ್ತಳೆಯಂತಹ ನೀರಿನಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಿ.
-
ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಮತ್ತು ಕೆಫೀನ್ ಬೇಡ: ಅತಿಯಾದ ಕಾಫಿ, ಟೀ ಹಾಗೂ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಸೇವನೆಯು ದೇಹವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (Dehydration).
-
ಸಡಿಲವಾದ ಉಡುಪು ಧರಿಸಿ: ದೇಹಕ್ಕೆ ಗಾಳಿಯಾಡುವಂತಹ ತಿಳಿ ಬಣ್ಣದ, ಹತ್ತಿ (Cotton) ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ.
-
ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ: ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಅಥವಾ ಬಿಪಿ ರೋಗಿಗಳು ವೈದ್ಯರು ಸೂಚಿಸಿದ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಬಿಡದೇ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಬೇಸಿಗೆಯ ಬಿಸಿಲು ಕೇವಲ ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ದೇಹದ ಒಳಗಿರುವ ಹೃದಯಕ್ಕೂ ಸವಾಲೊಡ್ಡುತ್ತದೆ. ಸೂಕ್ತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ, ಸರಿಯಾದ ಆಹಾರ ಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ದೇಹವನ್ನು ತಂಪಾಗಿರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಈ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲೂ ನಮ್ಮ ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
BREAKING: ಸಚಿವ ಡಿ.ಸುಧಾಕರ್ ನಿಧನದ ನಂತ್ರ ‘ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಖ್ಯಿಕ’ ಇಲಾಖೆ ಖಾತೆ ‘ವೆಂಕಟೇಶ್’ಗೆ ಹಂಚಿಕೆ
