ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜೂನ್ 14 ರಂದು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ‘ವಿಶ್ವ ರಕ್ತದಾನಿಗಳ ದಿನ’ವನ್ನು (World Blood Donor Day) ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಕ್ತದಾನದ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದೆ ರಕ್ತ ನೀಡಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಜೀವ ಉಳಿಸುವ ರಕ್ತದಾನಿಗಳಿಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. 2026 ರ ವಿಶ್ವ ರಕ್ತದಾನಿಗಳ ದಿನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಕ್ತದಾನವನ್ನು ‘ಮಹಾ ದಾನ’ ಅಥವಾ ‘ಜೀವನದ ಕೊಡುಗೆ’ ಎಂದು ಏಕೆ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಸಿಗುವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯೋಣ.
ರಕ್ತದಾನವನ್ನು ‘ಜೀವನದ ಕೊಡುಗೆ’ (Gift of Life) ಎನ್ನಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಮಾನವನ ರಕ್ತಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪರ್ಯಾಯವಿಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನ ಎಷ್ಟೇ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದರೂ, ರಕ್ತವನ್ನು ಕೃತಕವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ತುರ್ತು ಅಪಘಾತಗಳು, ಪ್ರಮುಖ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು, ಹೆರಿಗೆಯ ಸಮಯ, ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಹಾಗೂ ಥಲಸ್ಸೇಮಿಯಾದಂತಹ ಗಂಭೀರ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ರಕ್ತದ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ನೀಡುವ ರಕ್ತವೇ ಅವರಿಗೆ ಮರುಜೀವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಒಂದು ಯೂನಿಟ್ ರಕ್ತದಾನದಿಂದ ಮೂರು ಜೀವಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ರಕ್ತದಾನವನ್ನು ಜೀವದಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವ ರಕ್ತದಾನಿಗಳ ದಿನದ ಇತಿಹಾಸ
WHO ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಶ್ವ ರಕ್ತದಾನ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 2004 ರಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. WHO, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಕ್ತದಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಕ್ತ ವರ್ಗಾವಣೆ ಸಂಘವು ಜೂನ್ 14 ರಂದು ರಕ್ತದಾನಿಗಳ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಿತು.
ಜೂನ್ 14 ಡಾ. ಕಾರ್ಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ಟೈನರ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾಗಿದೆ. ಈ ದಿನವನ್ನು ಡಾ. ಕಾರ್ಲ್ ಅವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ರಕ್ತ ಗುಂಪು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು (A, B, AB, O) ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು. ಇದು ರಕ್ತದಾನ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ರಕ್ತ ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ಟೈನರ್ ಅವರ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ 1930 ರಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.
ರಕ್ತದಾನದ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಭಾವ (Global Impact)
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಪ್ರಕಾರ, ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿದಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರಿಗೆ ರಕ್ತದ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಸುರಕ್ಷಿತ ರಕ್ತದ ಕೊರತೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ರಕ್ತದಾನವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದರಿಂದ ರಕ್ತನಿಧಿಗಳಲ್ಲಿ (Blood Banks) ಸದಾ ರಕ್ತದ ಲಭ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ರಕ್ತದಾನದಿಂದ ದಾನಿಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವ ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು (Health Benefits)
ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಕೇವಲ ಪಡೆಯುವವರಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ರಕ್ತ ನೀಡುವವರಿಗೂ ಹಲವು ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿವೆ:
ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯ ವೃದ್ಧಿ: ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣದ (Iron) ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ಹೃದಯಾಘಾತದ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ. ನಿಯಮಿತ ರಕ್ತದಾನದಿಂದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಮಟ್ಟ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.
ಹೊಸ ರಕ್ತ ಕಣಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ: ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ದೇಹವು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ರಕ್ತವನ್ನು ಮರುಪೂರಣ ಮಾಡಲು ವೇಗವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರಕ್ತ ಕಣಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿ, ದೈಹಿಕ ಚುರುಕುತನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಅಪಾಯದ ಇಳಿಕೆ: ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣದ ಪ್ರಮಾಣ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಕೆಲವು ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಬರುವ ಅಪಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಉಚಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ: ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ದಾನಿಗಳ ಹಿಮೋಗ್ಲೋಬಿನ್, ರಕ್ತದೊತ್ತಡ (BP) ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳ ಉಚಿತ ತಪಾಸಣೆ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, ತಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾರೆಲ್ಲಾ ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡಬಹುದು?
18 ರಿಂದ 65 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಆರೋಗ್ಯವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು.
ಕನಿಷ್ಠ 45 ಕೆಜಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಇರುವವರು.
ಯಾವುದೇ ಗಂಭೀರ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗದವರು.
ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡಿ, ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಸಿ”. ನಿಮ್ಮ ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಯ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ರಕ್ತ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಜೀವನದ ದೀಪವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಬಲ್ಲದು. ಈ ವಿಶ್ವ ರಕ್ತದಾನಿಗಳ ದಿನದಂದು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ರಕ್ತದಾನ ಮಾಡಲು ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡೋಣ.
