ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಚಹಾ, ಕಾಫಿ, ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿ ಅಥವಾ ಊಟಕ್ಕೆ ನಿಗದಿತ ದರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ದೂರುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ವಂಚನೆಗೆ ಬಲಿಯಾಗದಂತೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಬಿಸಿ ಮುಟ್ಟಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಮತ್ತು IRCTC ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣದ ವೇಳೆ ಇಂತಹ ಅನುಭವವಾದರೆ, ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂರದೆ ತಕ್ಷಣ ದೂರು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ತಿಳಿದಿರಲೇಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮಗಳು:
ಮೆನು ಕಾರ್ಡ್ ವೀಕ್ಷಣೆ ಕಡ್ಡಾಯ: ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಳಿ ಅಧಿಕೃತ ಮೆನು ಕಾರ್ಡ್ ಇರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಪದಾರ್ಥ ಖರೀದಿಸುವ ಮುನ್ನ ಮೆನು ಕಾರ್ಡ್ ತೋರಿಸುವಂತೆ ನೀವು ಕೇಳಬಹುದು.
ನಿಗದಿತ ಬೆಲೆ (MRP): IRCTC ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ದರಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ರೂಪಾಯಿ ಕೂಡ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ನೀಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಮಾಡಿದ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿ) ಮುದ್ರಿತವಾಗಿರುವ MRP ದರವನ್ನೇ ನೀಡಬೇಕು.
ಬಿಲ್ ಪಡೆಯುವುದು ಮರೆಯಬೇಡಿ: “ನೋ ಬಿಲ್, ನೋ ಪೇಮೆಂಟ್” (No Bill, No Payment) ಎಂಬುದು ರೈಲ್ವೆಯ ಘೋಷವಾಕ್ಯ. ನೀವು ಖರೀದಿಸಿದ ಪ್ರತಿ ವಸ್ತುವಿಗೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಬಿಲ್ ಕೇಳಿ ಪಡೆಯಿರಿ. ದೂರು ನೀಡಲು ಈ ಬಿಲ್ ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ದೂರು ದಾಖಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?
ಮಾರಾಟಗಾರರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿದರೆ ಅಥವಾ ಮೆನು ಕಾರ್ಡ್ ತೋರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ ನೀವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು:
139 ಹೆಲ್ಪ್ಲೈನ್ ಸಂಖ್ಯೆ: ಇದು ರೈಲ್ವೆಯ ಏಕೀಕೃತ ಸಹಾಯವಾಣಿ. ಈ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ SMS ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಕ್ಷಣ ದೂರನ್ನು ದಾಖಲಿಸಬಹುದು.
ರೈಲ್ವೆ ಮದದ್ (RailMadad): ರೈಲ್ವೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಅಥವಾ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ PNR ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ದೂರು ನೀಡಬಹುದು.
ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ: ನಿಮ್ಮ ಕೋಚ್ಗೆ ಬರುವ TTE ಅಥವಾ ರೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ RPF ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ದೂರು ನೀಡಬಹುದು.
ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ: ಎಕ್ಸ್ (Twitter) ಮೂಲಕ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ರೈಲ್ವೆ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಟ್ಯಾಗ್ ಮಾಡಿ ದೂರನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದರೆ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ರದ್ದು!
ದೂರು ದಾಖಲಾದ ನಂತರ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರನ ತಪ್ಪು ಸಾಬೀತಾದರೆ ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.
ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಭಾರೀ ಮೊತ್ತದ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗಂಭೀರ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರನ ಪರವಾನಗಿ (License) ರದ್ದು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ ಹಣವನ್ನು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಮರುಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗಮನಿಸಿ: ನಿಮ್ಮ ದೂರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿಯಾಗಲು ನಿಮ್ಮ PNR ಸಂಖ್ಯೆ, ಕೋಚ್ ಮತ್ತು ಸೀಟು ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ದೂರಿನಲ್ಲಿ ನಮೂದಿಸುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ. ಜಾಗೃತ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಾಗಿ, ವಂಚನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಿ.
