ನವದೆಹಲಿ: ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಲಹ ಹಾಗೂ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವುದು ಪತಿಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. “ನನ್ನ ಬಳಿ ಹಣವಿಲ್ಲ” ಎಂಬ ಪತಿಯ ವಾದವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, “ಹಣವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಾಲ ಮಾಡಿಯಾದರೂ ಪತ್ನಿಗೆ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡಿ” ಎಂದು ಕಟುವಾಗಿ ನುಡಿದಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?
ವಿಚ್ಛೇದನ ಕೋರಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದ ದಂಪತಿಗಳ ಪ್ರಕರಣವಿದು. ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಪತಿಯು ತಾನು ದಿನಗೂಲಿ ನೌಕರನಾಗಿದ್ದು, ದಿನಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 325 ರೂಪಾಯಿ ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದನು. “ನನ್ನ ತಿಂಗಳ ಆದಾಯ ಕೇವಲ 9,000 ರೂಪಾಯಿಗಳು. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಪತ್ನಿಗೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ 12,000 ರೂಪಾಯಿ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?” ಎಂದು ತನ್ನ ಅಸಹಾಯಕತೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದನು.
ಆದರೆ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ವಿಕ್ರಮ್ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರಿದ್ದ ದ್ವಿಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಇಂದಿನ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯ ಗಳಿಸುತ್ತೇನೆ ಎನ್ನುವುದು ನಂಬಲರ್ಹವಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಕಿಡಿಕಾರಿದೆ.
ಕೋರ್ಟ್ ಖಡಕ್ ಎಚ್ಚರಿಕೆ:
ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನುಣುಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿಲ್ಲ: ಪತ್ನಿಗೆ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡುವುದು ನಿಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಬೇರೆ ದಾರಿ ಹುಡುಕಿ, ಅಗತ್ಯಬಿದ್ದರೆ ಸಾಲ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯವರ ಸಹಾಯ ಕೇಳಿ.
ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಜೊತೆಗೇ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ: “ನಿಮಗೆ ಜೀವನಾಂಶ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದರೆ, ನಿಮ್ಮ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೇ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಆಕೆ ನಿಮಗೂ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತಾಳೆ, ಸಂಸಾರ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.
ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮ ಪಟ್ಟಾದರೂ ದುಡಿಯಿರಿ: ಈ ಹಿಂದೆ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಕೂಡ ಇಂತಹುದೇ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, “ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಸಮರ್ಥವಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನೆಪ ಹೇಳುವಂತಿಲ್ಲ, ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಯಾದರೂ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಸಾಕಬೇಕು” ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿರುವುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಬಹುದು.
ಪತ್ನಿಯ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು:
ಪತ್ನಿಯು ತನಗೆ ಜೀವಿತಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು 12,000 ರೂಪಾಯಿ ಅಥವಾ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 30 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ (ಬಿಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ ಸೆಕ್ಷನ್ 144 ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆ), ಪತಿಯ ನಿವ್ವಳ ಆದಾಯದ ಶೇ. 25 ರಿಂದ 33 ರಷ್ಟನ್ನು ಜೀವನಾಂಶವಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವಿದೆ.
ಹಣ ಪಾವತಿಸದಿದ್ದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
ಒಂದು ವೇಳೆ ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶದ ನಂತರವೂ ಜೀವನಾಂಶ ಪಾವತಿಸದಿದ್ದರೆ ಪತಿಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಹಾಗೂ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಬಾಕಿ ಇರುವ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ ಒಂದು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಸಿವಿಲ್ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಪತ್ನಿಯರ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದು, ಪತಿ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಈ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ರವಾನಿಸಿದೆ.
