ನೀವು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವಾಗ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ರಸ್ತೆ ದಾಟಲು ಗುರುತಿಸಿರುವ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು (Zebra Crossing) ನೋಡಿರುತ್ತೀರಿ. ಪ್ರಪಂಚದ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕಪ್ಪು-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೇಗ ಕಾಣುವ ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮೂಡಿರಬಹುದು. ಇದರ ಹಿಂದೆ ಬಲವಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕಾರಣಗಳಿವೆ.
೧. ‘ಕಾಂಟ್ರಾಸ್ಟ್’ ಮತ್ತು ದೂರದ ದೃಷ್ಟಿ (High Contrast)
ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ವಿರುದ್ಧವಾದವು (High Contrast). ರಸ್ತೆಯ ಡಾಂಬರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಗಾಢ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದಾಗ, ಚಾಲಕರಿಗೆ ಬಹಳ ದೂರದಿಂದಲೇ ಈ ಗುರುತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಚಾಲಕರು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ವಾಹನದ ವೇಗ ತಗ್ಗಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
೨. ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಯ ದೃಶ್ಯಮಾನತೆ (Visibility)
ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾಹನದ ಹೆಡ್ಲೈಟ್ ಬೆಳಕು ಈ ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಾಗ, ಅವು ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತವೆ (Reflect). ಇದರಿಂದ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲೂ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ರಸ್ತೆ ದಾಟುವ ಜಾಗ ಚಾಲಕರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಹಳದಿ ಬಣ್ಣವು ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ರಸ್ತೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತುಹೋಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
೩. ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ
ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯರು ನಡೆದಾಡುವಾಗ, ಚಾಲಕರಿಗೆ ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಚಲನೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಬಣ್ಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಿಂತ ಕಪ್ಪು-ಬಿಳಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ (Silhouette) ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
೪. ಜೀಬ್ರಾ ಕ್ರಾಸಿಂಗ್ ಇತಿಹಾಸ:
ಜೀಬ್ರಾ ಕ್ರಾಸಿಂಗ್ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬ್ರಿಟನ್ನಲ್ಲಿ ನೀಲಿ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ಚಾಲಕರಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸದ ಕಾರಣ ಅಪಘಾತಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಕೊನೆಗೆ 1951 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಕಾರಣ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಇದನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
೫. ಹಳದಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಎಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ?
ರಸ್ತೆ ವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಕಾರ, ಹಳದಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ಎಚ್ಚರಿಕೆ’ ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರಸ್ತೆಯ ಮಧ್ಯದ ಗೆರೆಗಳು ಅಥವಾ ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ನಿಷೇಧಿತ ಪ್ರದೇಶ). ಆದರೆ ಪಾದಚಾರಿಗಳ ದಾಟುವಿಕೆಗೆ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣವೇ ಅತಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.
