ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು (MHA) ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ‘ಇಮಿಗ್ರೇಷನ್ ಅಂಡ್ ಫಾರಿನ್ಸ್ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ನಿಯಮಗಳು, 2026’ ಅನ್ನು ಅಧಿಸೂಚಿಸಿದೆ. ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ನೋಂದಣಿ ಸಮಯದ ಮಿತಿ, ತುರ್ತು ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೇಲ್ಮನವಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿವೆ.
ಸೋಮವಾರ ತಡರಾತ್ರಿ ಅಧಿಕೃತ ಗೆಜೆಟ್ ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ಮೂಲಕ ಹೊರಡಿಸಲಾದ ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ‘ಇಮಿಗ್ರೇಷನ್ ಅಂಡ್ ಫಾರಿನ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್, 2025’ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 30 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ತಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿವೆ.
ವಿದೇಶಿಯರ ನೋಂದಣಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ. ಪರಿಷ್ಕೃತ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ದೇಶಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದ ದಿನದಿಂದ “180 ದಿನಗಳು ಮುಗಿಯುವ ಮುನ್ನ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ” ನೋಂದಣಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಇದು ಈ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದ, 180 ದಿನಗಳ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರದ 14 ದಿನಗಳ ಒಳಗೆ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಬದಲಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ, ಸರ್ಕಾರವು ತಡವಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸಿದೆ. ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯ ನಂತರದ ನೋಂದಣಿಯನ್ನು ಕೇವಲ “ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ” (emergent circumstances) ಮಾತ್ರ ಅನುಮತಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ತಿದ್ದುಪಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ನಿಲುವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ನಿಜವಾದ ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಅವರ ಪೌರತ್ವದ ಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪೋಷಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ‘ಪೌರತ್ವ ಕಾಯ್ದೆ, 1955’ ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನ ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನೋಂದಣಿ ನಿಯಮ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ನಿಬಂಧನೆಯು ಮಿಶ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೊಂದಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳ ಗೊಂದಲವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲಿದೆ.
ಜೊತೆಗೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವಾಗ ಮಗು ವಿದೇಶಿ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರೆ, ಪೋಷಕರು ಅಂತಹ ಪೌರತ್ವ ಪಡೆದ 30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ನೋಂದಣಿ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೈನರ್ಸ್ (ಅಪ್ರಾಪ್ತರು) ಪೌರತ್ವ ಬದಲಾವಣೆಯ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ದಾಖಲೀಕರಣವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು ಈ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವರದಿ ಮಾಡುವ ಸಮಯದ ಮಿತಿಯನ್ನು 24 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ನೈಜ-ಸಮಯದ ಅನುಸರಣೆ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಈ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಂಡ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ನಾಗರಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ದೇಶನಗಳಿಂದ ತೊಂದರೆಗೀಡಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಆನ್ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ 30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಬ್ಯೂರೋ ಆಫ್ ಇಮ್ಮಿಗ್ರೇಷನ್ನ ಕಮಿಷನರ್ಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾದ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಡೆಗಿನ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಅಲ್ಲದೆ, ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಲು ಸಮಯದ ಮಿತಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೇಲ್ಮನವಿದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ವಾದ ಮಂಡಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ ನಂತರ, ಕಮಿಷನರ್ ಅವರು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ 60 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ಕಾರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾಲಮಿತಿ ಆಧಾರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ವಿಳಂಬವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಭಾರತದ ವಲಸೆ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಜೆಗಳು, ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಗೊಂದಲಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಲು ನೆರವಾಗಲಿವೆ.
