ಭಾರತವನ್ನು ‘ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಜಧಾನಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಮಾವಿನ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 40 ರಿಂದ 45 ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಭಾರತದ್ದೇ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಒಟ್ಟು ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 99 ರಷ್ಟು ದೇಶೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೇವಲ ಶೇ. 1 ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳೇನು? ಇಲ್ಲಿವೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
1. ಭಾರಿ ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆ
ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಮೇಲಿನ ಭಾರತೀಯರ ವ್ಯಾಮೋಹವೇ ರಫ್ತು ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. ಅಲ್ಫಾನ್ಸೋ, ಬಾದಾಮಿ, ಕೇಸರಿ ಅಥವಾ ದಸೇರಿ ಹೀಗೆ ಯಾವುದೇ ತಳಿಯಿರಲಿ, ಭಾರತೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆಯಿದೆ. ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಬದಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕ ಎಂದು ಅನೇಕ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.
2. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳು (Quality Standards)
ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳು ಹಣ್ಣುಗಳ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
-
ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರಬಾರದು.
-
ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳ ಗಾತ್ರ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ತಾಜಾತನ ನಿಗದಿತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರಬೇಕು.
-
ಕೀಟಗಳ ಬಾಧೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ‘ವ್ಯಾಪರ್ ಹೀಟ್ ಟ್ರೀಟ್ಮೆಂಟ್’ (VHT) ಅಥವಾ ‘ಇರೇಡಿಯೇಷನ್’ ನಂತಹ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ, ಇದು ವೆಚ್ಚದಾಯಕವಾಗಿದೆ.
3. ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಕೊರತೆ
ಮಾವು ಬೇಗನೆ ಹಾಳಾಗುವ ಹಣ್ಣು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ವಿಮಾನದ ಮೂಲಕ ರಫ್ತು ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಹಡಗಿನ ಸಾರಿಗೆಗಿಂತ ಐದರಿಂದ ಆರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದೆ.
-
ಕೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ಗಳ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜು ಸರಪಳಿಯಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳಿಂದಾಗಿ ಹೊಲದಿಂದ ರಫ್ತು ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಬರುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣುಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕುಸಿಯಬಹುದು.
-
ವಿಮಾನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ದರದಿಂದಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಾವಿನ ಬೆಲೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
4. ಇತರ ದೇಶಗಳಿಂದ ಪೈಪೋಟಿ
ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ, ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಮತ್ತು ಪೆರು ದೇಶಗಳು ಭಾರತಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಈ ದೇಶಗಳು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ.
5. ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳ ಕೊರತೆ
ಕೇವಲ ಹಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಮಾವಿನ ಜ್ಯೂಸ್, ಪಲ್ಪ್ (Pulp) ಅಥವಾ ಜಾಮ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶಗಳಿದ್ದರೂ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ. ಮೌಲ್ಯವರ್ಧಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಪರಿಹಾರವೇನು?
-
ರೈತರಿಗೆ ರಫ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲು ತರಬೇತಿ ನೀಡುವುದು.
-
ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು.
-
ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ರಫ್ತು ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಭಾರತೀಯ ಮಾವಿಗೆ ವಿಶ್ವದೆಲ್ಲೆಡೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿದರೆ, ‘ಶೇ. 1’ ರ ರಫ್ತು ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.








