ನವದೆಹಲಿ : ಪತಿ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವವರೆಗೆ, ಅವನ ಸ್ವಯಂ-ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಗಂಡನ ಮರಣದ ನಂತರವೇ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಹಕ್ಕುಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.
ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಕರಣವೊಂದರಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಪ್ರಕಾರ ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕುಟುಂಬದ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು. 1956ರ ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯಿದೆಯಡಿ ಪತ್ನಿಗೂ ಪುತ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಪಾಲು ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹಕ್ಕು ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪತಿ ಸ್ವತಃ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲ. ಗಂಡ ಸತ್ತರೆ ಮತ್ತು ಹೆಂಡತಿ ಮಾತ್ರ ವಾರಸುದಾರಳಾಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅವಳು ಅವನ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ; ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಎಂಟನೇ ಪಾಲು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪತಿ ವಿಲ್ ಮಾಡಿದ್ದರೆ, ಅದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಯಿಲಿನಲ್ಲಿ ಹೆಂಡತಿಯ ಹೆಸರಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಗಂಡನ ಸ್ವಯಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಅವಳು ಏನನ್ನೂ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದರೆ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಂಡತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ್ದರೆ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಯಾರಿಗೆ ಯಾವ ಹಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕುಟುಂಬದ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆದಾಯದ ಮೂಲವಿಲ್ಲ. ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಗಂಡಂದಿರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಮ್ಮ ಹೆಂಡತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.
ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ದಿವಂಗತ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಹ-ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಹಕ್ಕು ಕುರಿತು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಆಲಿಸಿತು. ಈ ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಭಾರತೀಯ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 114 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪತಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕುಟುಂಬದ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಪತಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಟುಂಬದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಹೆಂಡತಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆದಾಯದ ಮೂಲವಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪತ್ನಿಯ ಆದಾಯದಿಂದ ಖರೀದಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸದ ಹೊರತು ಅದನ್ನು ಪತಿಯ ಆದಾಯದಿಂದ ಖರೀದಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಮೇಲ್ಮನವಿದಾರ ಸೌರಭ್ ಗುಪ್ತಾ ಪರವಾಗಿ ಈ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯ ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಭಾಗದ ಸಹ-ಮಾಲೀಕನ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಅವರ ದಿವಂಗತ ತಂದೆ ಖರೀದಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಹ-ಹಂಚಿಕೆದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದರು.
ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ವಿರುದ್ಧ ಸೌರಭ್ ಗುಪ್ತಾ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸೌರಭ್ ಅವರ ತಾಯಿಯನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪ್ರತಿವಾದಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದೆ. ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕೆಂದು ಸೌರಭ್ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಈ ವೇಳೆ ಸೌರಭ್ ಅವರ ತಾಯಿ ಕೂಡ ಲಿಖಿತ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಆದಾಯದ ಮೂಲ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಈ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪತಿ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಮಧ್ಯಂತರ ತಡೆ ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದು, ಬಳಿಕ ಸೌರಭ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಸೌರಭ್ ಅವರ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಪತಿ ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಂಡನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆದಾಯದಿಂದ ಖರೀದಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಳಿಸುವ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ರೀತಿಯ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಅವಿಭಕ್ತ ಹಿಂದೂ ಕುಟುಂಬದ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವುದನ್ನು ಅಥವಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಅವಶ್ಯಕ.
