ಉಜ್ಜಯಿನಿ: ಭಾರತೀಯ ಕಾಲಗಣನಾ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ್ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀನ್ವಿಚ್ ಮೀನ್ ಟೈಮ್ (GMT) ಬದಲಿಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ‘ಮಹಾಕಾಲ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಟೈಮ್’ ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುವಂತೆ ಅವರು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಶುಕ್ರವಾರ ಉಜ್ಜಯಿನಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ‘ಮಹಾಕಾಲ್: ಕಾಲದ ಮಾಸ್ಟರ್’ ಎಂಬ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಅವರು ಈ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಯ ಅಗತ್ಯ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕಾಲಗಣನಾ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮುದಾಯವು ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಸಚಿವರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದರು.
ಉಜ್ಜಯಿನಿಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವ: ಉಜ್ಜಯಿನಿ ನಗರವು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಭಾರತೀಯ ಕಾಲಗಣನೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದೆ. ಕಾಶಿ, ಕಾಂಚಿ ಮತ್ತು ಉಜ್ಜಯಿನಿ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲ, ಅವು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಹಬ್ಗಳಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ಪ್ರಧಾನ್ ನೆನಪಿಸಿದರು.
ಗ್ರೀನ್ವಿಚ್ಗೆ ಮುನ್ನ ಉಜ್ಜಯಿನಿ: “ಒಮ್ಮೆ ಕಾಲಗಣನೆಯ ಮೂಲವಾಗಿದ್ದ ಇಲ್ಲಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ನಂತರ ಗ್ರೀನ್ವಿಚ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಾವು ಮತ್ತೆ ‘ಮಹಾಕಾಲ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಟೈಮ್’ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯತ್ತ ಸಾಗಬಹುದೇ?” ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.
ಯಾಕಾಗಿ ಈ ಬದಲಾವಣೆ?
2047ರ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಮರುಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಉಜ್ಜಯಿನಿಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಜ್ಞಾನ ಪರಂಪರೆಯ “ಜೀವಂತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ” ಎಂದು ಅವರು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪರ-ವಿರೋಧ ಚರ್ಚೆ
ಸಚಿವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಚರ್ಚೆ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ:
ಟೀಕೆಗಳು: ಕೆಲವು ಬಳಕೆದಾರರು ಸರ್ಕಾರದ ಆದ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಮೊದಲು ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿ, ನಂತರ ಸಮಯ ಬದಲಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಿ” ಎಂದು ಕೆಲವರು ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವರ ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮನೋಭಾವಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿವೆ ಎಂಬ ಟೀಕೆಗಳೂ ಕೇಳಿಬಂದಿವೆ.
ಬೆಂಬಲ: ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಉಜ್ಜಯಿನಿಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವವರು, “ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಜ್ಜಯಿನಿಯೇ ಪ್ರೈಮ್ ಮೆರಿಡಿಯನ್ ಆಗಿತ್ತು, ಇದು ಸೂಕ್ತವಾದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ” ಎಂದು ಬೆಂಬಲ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಗಮನಿಸಿ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಕೇವಲ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಚರ್ಚೆಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದೆ. ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಸಮಯವನ್ನು (IST) ಬದಲಾಯಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿಲ್ಲ.
"Will urge scientific community to consider if Mahakaal Standard Time can replace GMT."
– Union Minister Dharmendra Pradhan in Ujjain pic.twitter.com/gSQL0KbCh1
— News Arena India (@NewsArenaIndia) April 4, 2026
