ನವದೆಹಲಿ: ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳಿಗೆ ಬರುವ ನಕಲಿ ಎಸ್ಎಮ್ಎಸ್ (SMS) ಮೂಲಕ ನಡೆಯುವ ವಂಚನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ದೂರಸಂಪರ್ಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (TRAI) ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಅಸಲಿ ಮತ್ತು ನಕಲಿ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಕೆಲವು ಸರಳ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿದೆ.
ನಕಲಿ ಮೆಸೇಜ್ ಗುರುತಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?
ಹೆಡರ್ ಗಮನಿಸಿ (Sender ID): ಅಧಿಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಬರುವ ಎಸ್ಎಮ್ಎಸ್ಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ‘ಹೆಡರ್’ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: AD-KOTAKB, BSNL-IN) ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಂದ (+91 98…) ಬರುವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫರ್ ಅಥವಾ ಕೆವೈಸಿ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಸಂದೇಶಗಳು ಶೇ. 100ರಷ್ಟು ನಕಲಿ ಆಗಿರುತ್ತವೆ.
ಲಿಂಕ್ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಿ: ಸಂದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಲಿಂಕ್ಗಳು ಅಸಹಜವಾಗಿದ್ದರೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: bit.ly ಅಥವಾ ಅಪರಿಚಿತ ಶಾರ್ಟ್ ಲಿಂಕ್ಗಳು) ಅವುಗಳನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಅಧಿಕೃತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಲಿಂಕ್ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಳಸುತ್ತವೆ.
ತುರ್ತು ಕ್ರಮದ ಒತ್ತಡ: “ತಕ್ಷಣ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಖಾತೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ” ಎಂಬ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಸಂದೇಶಗಳು ವಂಚಕರ ಮೊದಲ ಆಯ್ಕೆ. ಇಂತಹ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ನಂಬಬೇಡಿ.
ಟ್ರಾಯ್ (TRAI) ಹೊಸ ನಿಯಮವೇನು?
ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಇಲಾಖೆಯ ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಕಂಪನಿಗಳು ಕಳುಹಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಚಾರದ ಸಂದೇಶವೂ ಟ್ರಾಯ್ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತವಾಗಿರಬೇಕು. ಸರಿಯಾದ ಹೆಡರ್ ಇಲ್ಲದೆ ಬರುವ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಟೆಲಿಕಾಂ ಆಪರೇಟರ್ಗಳು ತಡೆಯಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸಲಹೆ:
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೆವೈಸಿ (KYC), ಲಕ್ಕಿ ಡ್ರಾ, ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗದ ಆಮಿಷ ಒಡ್ಡುವ ಅಪರಿಚಿತ ಸಂದೇಶಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಬೇಡಿ.
ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ನಿಮ್ಮ ಒಟಿಪಿ (OTP) ಅಥವಾ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇಂತಹ ಲಿಂಕ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.
ವಂಚನೆಗೊಳಗಾದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣ 1930 ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿ.
