ಕೇತುಗ್ರಸ್ತ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ ಬರಿ ಗಣ್ಣಿಂದಲು ನೋಡಬಹುದು : ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳೋದೇನು?

ಇಂದು ಸಂಭವಿಸಲಿರುವ ಈ ವರ್ಷದ ಏಕೈಕ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಭಯ ಬೇಡ. ಇದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸುಂದರ ವಿದ್ಯಮಾನ. ಹೊಸ ಅಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಹೊಸ ಕಿರಣಗಳು ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಡಾ. ಎಪಿ ಭಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತದವರಿಗೆ ಸುಮಾರು ಶೇ. 8 ರಿಂದ 15 ರವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಹಣ ಗೋಚರಿಸಲಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಾರತದ ಪೂರ್ವ ತೀರ ಭಾಗದವರಿಗೆ ಸುಮಾರು ಶೇ.15 ಗೋಚರವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಖಗ್ರಾಸ ಗ್ರಹಣ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ ಗ್ರಹಣ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸಲಿದೆ.

ಗ್ರಹಣವು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 3.20ಕ್ಕೆ ಆರಂಭವಾಗಿ, 4.34ಕ್ಕೆ ಖಗ್ರಾಸ ಹಂತ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿದೆ. ಸಂಜೆ 5.32ಕ್ಕೆ ಖಗ್ರಾಸ ಹಂತ ಮುಗಿದು, 6.47ಕ್ಕೆ ಗ್ರಹಣ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಉಡುಪಿಯಂತಹ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರೋದಯವು ಸಂಜೆ 6.38ಕ್ಕೆ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, 6.38ರಿಂದ 6.47ರವರೆಗೆ ಕೇವಲ 9 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಹಣದ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಹಣವನ್ನು ಬರಿ ಕಣ್ಣಿನಿಂದಲೇ ನೋಡಬಹುದು. ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನೂ ಬಳಸಬಹುದು. ದಿಗಂತದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಚಂದ್ರನು ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂದು ಸೂಪರ್ ಮೂನ್ ಇರುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಚಂದ್ರನ ಗಾತ್ರ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದು.

ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣವನ್ನು ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡುವ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮಗಿರುವ ಕುತೂಹಲ ಸಹಜವಾದದ್ದು. ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ವಹಿಸುವ ಅತಿಯಾದ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಂಡು, ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣಕ್ಕೂ ಅದೇ ನಿಯಮ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಗೊಂದಲ ಅನೇಕರಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.

ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇತುಗ್ರಸ್ತ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣವನ್ನು (Lunar Eclipse) ಯಾವುದೇ ಆತಂಕವಿಲ್ಲದೆ ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡಬಹುದು.

ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಂಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

1. ಸುರಕ್ಷತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?

ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣವನ್ನು ನೋಡುವಾಗ ಸೂರ್ಯನ ನೇರ ಕಿರಣಗಳು ಕಣ್ಣಿನ ರೆಟಿನಾವನ್ನು ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ.

• ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಬೆಳಕು: ಚಂದ್ರನಿಗೆ ಸ್ವಂತ ಬೆಳಕಿಲ್ಲ. ಅದು ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ ಅಷ್ಟೆ. ಗ್ರಹಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯ ನೆರಳಿನೊಳಗೆ ಇರುತ್ತಾನೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಅದರ ಪ್ರಖರತೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.

• ಹಾನಿಕಾರಕ ಕಿರಣಗಳಿಲ್ಲ: ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವಂತಹ ಯಾವುದೇ ಅತಿನೇರಳೆ (UV) ಕಿರಣಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದಿಲ್ಲ.

2. ಗ್ರಹಣದ ವಿಧಗಳು ಮತ್ತು ವೀಕ್ಷಣೆ

ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣದಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ, ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡಲು ಸುರಕ್ಷಿತ:

1. ಪೂರ್ಣ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ: ಚಂದ್ರನು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ (Blood Moon) ತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.

2. ಪಾರ್ಶ್ವ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ: ಚಂದ್ರನ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಭೂಮಿಯ ನೆರಳಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

3. ಛಾಯಾಕಲ್ಪ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ (Penumbral): ಚಂದ್ರನ ಪ್ರಕಾಶ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಂದವಾಗುತ್ತದೆ.

3. ವೀಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಸಲಹೆಗಳು

ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣವನ್ನು ನೋಡಲು ಯಾವುದೇ ವಿಶೇಷ ಫಿಲ್ಟರ್‌ಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರಾದರೂ, ಉತ್ತಮ ಅನುಭವಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು:

• ಬೈನಾಕ್ಯುಲರ್ ಅಥವಾ ಟೆಲಿಸ್ಕೋಪ್: ಚಂದ್ರನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿರುವ ಕುಳಿಗಳನ್ನು (Craters) ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಇವು ಸಹಕಾರಿ.

• ಕಡಿಮೆ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರದೇಶ: ನಗರದ ದೀಪಗಳಿಗಿಂತ ಕತ್ತಲಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಣ ಹೆಚ್ಚು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಗಮನಿಸಿ: ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ದರ್ಶನದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಚಂದ್ರಗ್ರಹಣ ವೀಕ್ಷಣೆಯಿಂದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲ.