ಬೆಂಗಳೂರು: ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಇಲಾಖೆಯು ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಲ್ಲಿ ದುಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ದಿನಾಂಕ 22.05.2026 ರಂದು ಅಧಿಕೃತ ಅಂತಿಮ ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಗದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೂ ಸಮಾನ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ವೇತನ ಒದಗಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಮಹತ್ವದ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶಗಳು
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ 81 ಅನುಸೂಚಿತ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವೇತನ ದರಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 2022-23ನೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ 34 ವಿವಿಧ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಿಗೆ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಶೇ. 5 ರಿಂದ 10 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ ಮಾಡಿ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಹೊರಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಟ್ರೇಡ್ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (ಎಐಟಿಯುಸಿ) ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತ್ತು. ಮಾನ್ಯ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಹಳೆಯ ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ, ‘ಮೆ|| ರೆಪ್ಪಕೋಸ್ ಬ್ರೆಟ್ ಅಂಡ್ ಕಂ.’ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಅನ್ವಯ ಹೊಸದಾಗಿ ವೇತನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಲು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿತ್ತು.
ಬಳಿಕ ವಿವಿಧ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗದವರು ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು, ಪ್ರಕರಣವು ಮರು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವಾಗಲೇ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಗದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೂ ಸಮಾನ ವೇತನ ದೊರೆಯಬೇಕೆಂಬ ಸದುದ್ದೇಶದಿಂದ 11.04.2025 ರಂದು ‘ಏಕರೂಪದ ಕರಡು ಅಧಿಸೂಚನೆ’ (Single Draft Notification) ಹೊರಡಿಸಿ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತ್ತು. ನಂತರ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಈ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಿ, ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಬಳಿಕ ಅಂತಿಮ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಹೊರಡಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತ್ತು.
ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿ ಮತ್ತು ವೇತನ ಸಂಹಿತೆ 2019
ಸ್ವೀಕೃತವಾದ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಲಹೆಗಳ ಕುರಿತು ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿಯು ದಿನಾಂಕ 29.07.2025 ಮತ್ತು 28.08.2025 ರಂದು ಸಭೆ ನಡೆಸಿ ಚರ್ಚಿಸಿದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತ್ತು. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ದಿನಾಂಕ 21.11.2025 ರಿಂದ ‘ವೇತನ ಸಂಹಿತೆ 2019’ (Code on Wages, 2019) ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿ ಹಳೆಯ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ‘ಜನರಲ್ ಕ್ಲಾಸಸ್ ಆಕ್ಟ್ 1897’ ರ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಅನ್ವಯ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಹಿಂದೆ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹಾಗೂ ಅಂತಿಮ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಅಡ್ಡಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಿ ಈ ಅಂತಿಮ ದರಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿದೆ.
ವಲಯಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ (Zone Classification)
ವೇತನ ದರಗಳ ಅನ್ವಯಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ವಲಯಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:
-
ವಲಯ-1: ಗ್ರೇಟರ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು.
-
ವಲಯ-2: ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆ ಎಲ್ಲಾ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು.
-
ವಲಯ-3: ವಲಯ-1 ಮತ್ತು ವಲಯ-2 ರ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳು.
ಕೌಶಲ್ಯವಾರು ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನದ ಚಾರ್ಟ್ (Schedule-4)
ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ಅನುಸೂಚಿ-4 ರ ಪ್ರಕಾರ ವಿವಿಧ ಕೌಶಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನದ ವಿವರ (ದಿನಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ತಿಂಗಳಿಗೆ) ಕೆಳಗಿನಂತಿದೆ:
| ಕಾರ್ಮಿಕರ ವರ್ಗೀಕರಣ | ವಲಯ-1 (ದಿನಕ್ಕೆ / ತಿಂಗಳಿಗೆ) | ವಲಯ-2 (ದಿನಕ್ಕೆ / ತಿಂಗಳಿಗೆ) | ವಲಯ-3 (ದಿನಕ್ಕೆ / ತಿಂಗಳಿಗೆ) |
| ಅತಿ ಕುಶಲ ಕಾರ್ಮಿಕರು (Highly Skilled) | ₹1,196.69 / ₹31,114.02 | ₹1,087.90 / ₹28,285.47 | ₹989.00 / ₹25,714.07 |
| ಕುಶಲ ಕಾರ್ಮಿಕರು (Skilled) | ₹1,087.90 / ₹28,285.47 | ₹989.00 / ₹25,714.07 | ₹899.09 / ₹23,376.43 |
| ಅರೆ ಕುಶಲ ಕಾರ್ಮಿಕರು (Semi-Skilled) | ₹989.00 / ₹25,714.07 | ₹899.09 / ₹23,376.43 | ₹817.35 / ₹21,251.30 |
| ಅಕುಶಲ ಕಾರ್ಮಿಕರು (Unskilled) | ₹899.09 / ₹23,376.43 | ₹817.35 / ₹21,251.30 | ₹743.05 / ₹19,319.36 |
ವಿಶೇಷ ಅನುಸೂಚಿ ವೇತನ ದರಗಳು (Schedule-2)
ಯಾವುದೇ ಅನುಸೂಚಿತ ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಶೌಚಾಲಯ, ಒಳಚರಂಡಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸಗಳು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಅನುಸೂಚಿ-2 ರ ವೇತನ ದರಗಳು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ.
1. ಖಾಸಗಿ ಸಫಾಯಿ ಕರ್ಮಚಾರಿಗಳು (Scavenging): ಯಂತ್ರಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಒಳಚರಂಡಿ, ಸ್ನಾನಗೃಹ ಮತ್ತು ಶೌಚಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ:
-
ವಲಯ-1: ದಿನಕ್ಕೆ ₹989.00 (ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹25,714.07)
-
ವಲಯ-2: ದಿನಕ್ಕೆ ₹899.09 (ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹23,376.43)
-
ವಲಯ-3: ದಿನಕ್ಕೆ ₹817.36 (ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹21,251.30)
2. ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು (Thermal Power Stations):
-
ಅತಿ ಕುಶಲ (ಮ್ಯಾನೇಜರ್, ಸೀನಿಯರ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಇತ್ಯಾದಿ): ದಿನಕ್ಕೆ ₹1,316.36 / ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹34,225.42 (ವಲಯ-1 ರ ದರ)
3. ಜಲ, ಸೌರ ಮತ್ತು ಪವನ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು:
-
ಅತಿ ಕುಶಲ: ದಿನಕ್ಕೆ ₹1,196.69 / ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹31,114.02
-
ಕುಶಲ: ದಿನಕ್ಕೆ ₹1,087.90 / ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹28,285.47
-
ಅರೆ ಕುಶಲ: ದಿನಕ್ಕೆ ₹989.00 / ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹25,714.07
-
ಅಕುಶಲ: ದಿನಕ್ಕೆ ₹899.09 / ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹23,376.43
ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಷರತ್ತುಗಳು
ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಕಡ್ಡಾಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದೆ:
-
ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ (VDA): ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಏಪ್ರಿಲ್ 1 ರಂದು ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಾಂಕದ (CPI) ಸರಾಸರಿ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂಚ್ಯಾಂಕವು 9469 ಅಂಶಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಪ್ರತಿ ಅಂಶಕ್ಕೆ ದಿನಕ್ಕೆ 4 ಪೈಸೆಯಂತೆ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
-
ಸಮಾನ ವೇತನ: ಮಹಿಳೆಯರು, ಪುರುಷರು, ತೃತೀಯ ಲಿಂಗಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕಲಚೇತನರು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ ಸಮಾನ ವೇತನ ನೀಡಬೇಕು.
-
ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ: ಒಂದು ದಿನದ ಕೆಲಸ ಎಂದರೆ 8 ಗಂಟೆಗಳ ಕೆಲಸ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 8 ಗಂಟೆಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಗೆ ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಅದಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ವೇತನ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಬೇಕು.
-
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಭತ್ಯೆ (Overtime): ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವಾರದ ರಜೆ/ಹಬ್ಬದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ವೇತನದ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ವೇತನ ನೀಡಬೇಕು.
-
ವೇತನ ಪಾವತಿ ವಿಧಾನ: ನೌಕರರ ವೇತನವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಚೆಕ್ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ನೇರವಾಗಿ ಅವರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆ ಮಾಡಬೇಕಿರುತ್ತದೆ.
-
ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ (Rounding off): ದಿನಗೂಲಿ ನೌಕರರ ವೇತನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಂಕ ಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ಸಮೀಪದ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಒಟ್ಟಾರೆ ವೇತನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬಂದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸಮೀಪದ 50 ಪೈಸೆಗೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ಈ ಅಧಿಸೂಚನೆಯು ತಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಇದನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಪಾಲಿಸಲು ಬದ್ಧರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಾರ್ಮಿಕ ಇಲಾಖೆಯ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು.
