ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ ಪಿತಾಮಹ, ಭಾರತರತ್ನ ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಏಪ್ರಿಲ್ 14 ಅನ್ನು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ‘ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಜಯಂತಿ’ಯಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆಚರಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಈ ವರ್ಷ ಬಾಬಾಸಾಹೇಬರ 135ನೇ ಜನ್ಮದಿನಾಚರಣೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲದೆ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.
ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
1891ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 14 ರಂದು ಜನಿಸಿದ ಭೀಮರಾವ್ ರಾಮ್ಜೀ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಸಮಾಜದ ಶೋಷಿತ ವರ್ಗಗಳ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲು ಶ್ರಮಿಸಿದವರು. 1928ರಲ್ಲಿ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ ಜನಾರ್ದನ್ ಸದಾಶಿವ ರಣಪಿಸೆ ಅವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದು ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ದಿನವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.
ಆಚರಣೆಯ ಮಹತ್ವ:
ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಜಯಂತಿಯು ಕೇವಲ ಬಾಬಾಸಾಹೇಬರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ದಿನವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಅನೇಕ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಜೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು:
ಗೌರವ ಸಮರ್ಪಣೆ: ಸಂಸತ್ ಭವನದಲ್ಲಿರುವ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಗಣ್ಯರು ಮಾಲಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
ಚೈತ್ಯಭೂಮಿ ಮತ್ತು ದೀಕ್ಷಾಭೂಮಿ: ಮುಂಬೈನ ಚೈತ್ಯಭೂಮಿ ಮತ್ತು ನಾಗ್ಪುರದ ದೀಕ್ಷಾಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಸೇರಿ ಬಾಬಾಸಾಹೇಬರಿಗೆ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ: ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಂಧ ಸ್ಪರ್ಧೆ, ಭಾಷಣ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗೋಷ್ಠಿಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಜೀವನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಲುಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಮನ್ನಣೆ:
ಭಾರತ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಮೆರಿಕ, ಬ್ರಿಟನ್ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದಂತಹ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರ “ಶಿಕ್ಷಿತರಾಗಿ, ಸಂಘಟಿತರಾಗಿ ಮತ್ತು ಹೋರಾಡಿ” ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ ಇಂದಿಗೂ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರಿಗೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ಈ ದಿನವು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಿ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಅವರ ಕನಸನ್ನು ನನಸು ಮಾಡುವ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡುವ ದಿನವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ 10 ಸ್ಪೂರ್ತಿದಾಯಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
1. “ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವವನ್ನು ಕಲಿಸುವ ಧರ್ಮ ನನಗೆ ಇಷ್ಟ.”
2. “ಸಾಮಾಜಿಕ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ರಾಜಕೀಯ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಏನೂ ಅಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸಮಾಜವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ಸುಧಾರಕ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ರಾಜಕಾರಣಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ.”
3. “ನೀವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸದಿರುವವರೆಗೆ, ಕಾನೂನಿನಿಂದ ಒದಗಿಸಲಾದ ಯಾವುದೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ನಿಮಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.”
4. “ಪುರುಷರು ಮರ್ತ್ಯರು. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಚಾರಗಳು. ಒಂದು ಕಲ್ಪನೆಗೆ ಸಸ್ಯಕ್ಕೆ ನೀರುಣಿಸುವಷ್ಟೇ ಪ್ರಸರಣದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಎರಡೂ ಒಣಗಿ ಸಾಯುತ್ತವೆ.”
5. “ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಧಿಸಿದ ಪ್ರಗತಿಯ ಮಟ್ಟದಿಂದ ನಾನು ಸಮುದಾಯದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತೇನೆ.”
6. “ನೀವು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆ ಇಟ್ಟರೆ, ನೀವು ಸ್ವ-ಸಹಾಯದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆ ಇಡುತ್ತೀರಿ, ಅದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಹಾಯವಾಗಿದೆ.”
7. “ಮನಸ್ಸಿನ ಕೃಷಿ ಮಾನವ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಾಗಿರಬೇಕು.”
8. “ನಾವು ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ನಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಹೋರಾಡಬೇಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ. ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯು ಹೋರಾಟದ ಮೂಲಕ ನಿಮಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.”
9. ‘ಧರ್ಮವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತತ್ವಗಳ ವಿಷಯವಾಗಿರಬೇಕು. ಅದು ನಿಯಮಗಳ ವಿಷಯವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅದು ನಿಯಮಗಳಾಗಿ ಅವನತಿ ಹೊಂದಿದ ಕ್ಷಣ, ಅದು ಧರ್ಮವಾಗುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ನಿಜವಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯ ಸಾರವಾದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತದೆ.”
10. ‘ಸಾಗರವನ್ನು ಸೇರಿದಾಗ ತನ್ನ ಗುರುತನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನೀರಿನ ಹನಿಯಂತೆ, ಮನುಷ್ಯನು ತಾನು ವಾಸಿಸುವ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವನು ಸಮಾಜದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ತನ್ನ ಸ್ವಯಂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿಯೂ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆ.”
