ನವದೆಹಲಿ: ಬಹು ಚರ್ಚಿತ ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024 ಇಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಕ್ಪ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ವಿಧೇಯಕಕ್ಕೆ ಅಂಗೀಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಕ್ಫ್ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ 1995 ರ ವಕ್ಫ್ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮಂಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಈ ವೇಳೆ ಮಾತನಾಡಿದಂತ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಜಂಟಿ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ನಿಮ್ಮ (ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ) ಒತ್ತಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಂತಹ ಸಮಿತಿ ನಮ್ಮಲ್ಲಿಲ್ಲ. ನಾವು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದೇವೆ. ಅದು ಚಿಂತನ ಮಂಥನ ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ‘ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನ ಜಮಾನೆ ಮೇನ್ ಕಮಿಟಿ ಹೋತಿ ಥಿ ಜೋ ಥಪ್ಪ ಲಗತಿ ಥೀ’. ನಮ್ಮ ಸಮಿತಿಯು ಚರ್ಚೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ, ಸಮಿತಿಯ ಅರ್ಥವೇನು?” ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
#WATCH | Waqf (Amendment) Bill taken up for consideration and passing in Lok Sabha
Union Home Minister Amit Shah says, "…It was your (opposition) insistence that a Joint Parliamentary Committee should be formed. We do not have a committee like the Congress. We have a… pic.twitter.com/bbKRTuheft
— ANI (@ANI) April 2, 2025
ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ ಕುರಿತು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಉಪನಾಯಕ ಗೌರವ್ ಗೊಗೊಯ್ ಮಾತನಾಡಿ ಸರ್ಕಾರ ಎಲ್ಲರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಆಲಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅವರು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಒಂದೇ ಒಂದು ತಿದ್ದುಪಡಿಯನ್ನು ಸಹ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ನಾವು ಅನೇಕ ಜೆಪಿಸಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಷರತ್ತು-ಷರತ್ತು ಚರ್ಚೆಯಿಲ್ಲದ ಜೆಪಿಸಿಯನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲ ಎಂದರು.
#WATCH | Deputy Leader of Congress in Lok Sabha, Gaurav Gogoi, speaks on the Waqf Amendment Bill
He says, "It is said that they (the government) listened to everyone's opinion. But you know that they did not accept even a single amendment of the opposition. We have also seen… pic.twitter.com/1rNhtqZHBt
— ANI (@ANI) April 2, 2025
ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ವಿಧೇಯಕದ ಬಗ್ಗೆ ಪರ ವಿರೋಧದ ಚರ್ಚೆಗಳು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬಳಿಕ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತೀವ್ರ ವೀರೋಧದ ನಡುವೆ ಅಂಗೀಕಾರಗೊಂಡಿದೆ.
ಏನಿದು ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ?
ಮುಸ್ಲಿಂ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ, ದತ್ತಿ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ವಕ್ಫ್ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯ ಸುತ್ತ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿವಾದಗಳಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಇದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಾಸನವು ಈ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 9 ಲಕ್ಷ ಎಕರೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ವಕ್ಫ್ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತ್ತು. ಇದು ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಿತ್ತು.
ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳು
1. ‘ಬಳಕೆದಾರರಿಂದ ವಕ್ಫ್’ ನಿಬಂಧನೆಯ ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆ
ಮಸೂದೆಯು “ಬಳಕೆದಾರರಿಂದ ವಕ್ಫ್” ಷರತ್ತನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಬಳಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ವಕ್ಫ್ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಜಂಟಿ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿ (ಜೆಪಿಸಿ) ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಇದು ಹಿಂದೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾದ ವಕ್ಫ್ ಭೂಮಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ.
2. ವಕ್ಫ್ ರಚಿಸಲು ಅರ್ಹತೆ
ಮೂಲ ಕಾನೂನು ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ವಕ್ಫ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯು ಕಠಿಣ ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ, ಕನಿಷ್ಠ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ವಕ್ಫ್ ರಚಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ. ಜೆಪಿಸಿ ಈ ಷರತ್ತನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸಿತು. ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಗೆ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸದ ಪುರಾವೆಯನ್ನು ಕೋರುತ್ತದೆ.
3. ವಕ್ಫ್ ಭೂ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರ
ವಕ್ಫ್ ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಭೂಮಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮಸೂದೆ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ವಿವಾದಗಳನ್ನು ವಕ್ಫ್ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯಿಂದ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಬದಲು ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಲು ಜೆಪಿಸಿ ವರದಿಯು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
4. ವಕ್ಫ್ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಹಕ್ಕುಗಳು
ಕಾನೂನು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಆರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಎಲ್ಲಾ ವಕ್ಫ್ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಬೇಕೆಂದು ಮಸೂದೆಯು ಆದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಅವಧಿಯ ನಂತರ, ಅಂತಹ ಆಸ್ತಿಗಳ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಾನೂನು ಕ್ರಮಗಳ ಕಾಲಮಿತಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿವೇಚನೆಗೆ ಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ಜೆಪಿಸಿಯ ವರದಿಯು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
5. ವಕ್ಫ್ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಬದಲಾವಣೆಗಳು
ಮಸೂದೆಯು ವಕ್ಫ್ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕಾನೂನು ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಿಇಒ ನೇಮಕವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದರೆ, ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯು ಮುಸ್ಲಿಮೇತರ ಸಿಇಒ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಮಸೂದೆಯು ವಕ್ಫ್ ಮಂಡಳಿಯ ಇಬ್ಬರು ಸದಸ್ಯರು, ಪದನಿಮಿತ್ತ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಮುಸ್ಲಿಮೇತರರಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಷರತ್ತು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಬೊಹ್ರಾ ಮತ್ತು ಅಘಖಾನಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 8, 2024 ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ವಕ್ಫ್ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಮರುದಿನ ಜಂಟಿ ಸಂಸದೀಯ ಸಮಿತಿಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಯಿತು. ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಜೆಪಿಸಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 13, 2025 ರಂದು ತನ್ನ ವರದಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು. ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮಂಡಿಸಿ, ತೀವ್ರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆ ಅಂಗೀಕಾರವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಅನುಮೋದನೆಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದೆ.
