ನವದೆಹಲಿ:ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ನೀವು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದ ರೈಲು ಬೋಗಿಗಳನ್ನು (Coaches) ಗಮನಿಸಿರುತ್ತೀರಿ. ಕೆಲವು ನೀಲಿ ಇರುತ್ತವೆ, ಕೆಲವು ಕೆಂಪು ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಹಸಿರು. ಈ ಬಣ್ಣಗಳು ಕೇವಲ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬಣ್ಣವೂ ರೈಲಿನ ವೇಗ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಯಾವ ಬಣ್ಣ ಏನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ?
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮೂರು ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳನ್ನು ನಾವು ಕಾಣಬಹುದು:
1. ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳು (ICF Coaches)
ಇವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುವ ಬೋಗಿಗಳು. ಇವುಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನೈನ ಇಂಟೆಗ್ರಲ್ ಕೋಚ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ (ICF) ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಇವು ಗಂಟೆಗೆ 70 ರಿಂದ 120 ಕಿ.ಮೀ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ.ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್, ಮೇಲ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಶೇಷತೆ: ಇವುಗಳನ್ನು ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ (Steel) ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಏರ್ ಬ್ರೇಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
2. ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳು (LHB Coaches)
ನೀವು ರಾಜಧಾನಿ ಅಥವಾ ಶತಾಬ್ದಿಯಂತಹ ವೇಗದ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿರಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಲಿಂಕ್ ಹಾಫ್ಮನ್ ಬುಷ್ (LHB) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವೇಗ: ಇವು ಗಂಟೆಗೆ 160 ರಿಂದ 200 ಕಿ.ಮೀ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸಬಲ್ಲವು.
ಸುರಕ್ಷತೆ: ಇವುಗಳನ್ನು ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಹಗುರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಇವು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಏರುವುದಿಲ್ಲ (Anti-climbing feature), ಇದರಿಂದ ಪ್ರಾಣಾಪಾಯ ಕಡಿಮೆ.ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಶಬ್ದ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಡಿಸ್ಕ್ ಬ್ರೇಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರುತ್ತದೆ.
3. ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳು
ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಬೋಗಿಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ಗರೀಬ್ ರಥ್’ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಎಸಿ (AC) ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ರೈಲುಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಅಥವಾ ನ್ಯಾರೋ ಗೇಜ್ ರೈಲುಗಳಿಗೂ ಈ ಬಣ್ಣ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತರ ಬಣ್ಣಗಳ ವಿಶೇಷತೆ:
ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣ: ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ವಂದೇ ಭಾರತ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್’ ನಂತಹ ಅತಿ ವೇಗದ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೈಲುಗಳಿಗೆ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಮಿಶ್ರಿತ ಬಣ್ಣ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ: ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಳಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಸೇವಾ ರೈಲುಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿರುತ್ತದೆ.
ತೀರ್ಮಾನ:
ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆಯು ಹಳೆಯ ನೀಲಿ ಬೋಗಿಗಳನ್ನು (ICF) ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ಕೆಂಪು ಬೋಗಿಗಳಿಗೆ (LHB) ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣದ ವೇಗ ಎರಡೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ.
