ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷ ಈಗ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಂಗಳ ತಲುಪಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿಸಲು ‘ಇಂಡಿಯಾ’ (INDIA) ಒಕ್ಕೂಟದ ಪಕ್ಷಗಳು ಪದಚ್ಯುತಿ ನಿರ್ಣಯ ತರಲು ಸಜ್ಜಾಗಿವೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಿರ್ಣಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಸುದ್ದಿಯ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ನೇತೃತ್ವ: ತೃಣಮೂಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (TMC) ಈ ನಿರ್ಣಯದ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಬೆಂಬಲ ಕೋರಿದೆ. ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆರೋಪವೇನು?: ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ‘ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ’ (SIR) ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಅಸಲಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಬಿಜೆಪಿಯ ಕೈಗೊಂಬೆಯಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ದೂರಲಿವೆ.
ಸಂಸತ್ತಿನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 324(5)ರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಇಸಿ ಅವರನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವಂತೆಯೇ ಪದಚ್ಯುತಿಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಎರಡೂ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು (2/3) ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಗಮನಾರ್ಹ ನಡೆ: ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ೫೦ ಸದಸ್ಯರ ಅಥವಾ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ೧೦೦ ಸದಸ್ಯರ ಸಹಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ತಯಾರಿ ನಡೆಸಿವೆ.
ಪದಚ್ಯುತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ?
ನೋಟಿಸ್ ಸಲ್ಲಿಕೆ: ಸಂಸತ್ತಿನ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಸದನದಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸದಸ್ಯರ ಸಹಿಯೊಂದಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಬೇಕು.
ತನಿಖಾ ಸಮಿತಿ: ಸದನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು (ಸಭಾಪತಿ ಅಥವಾ ಸ್ಪೀಕರ್) ಈ ನೋಟಿಸ್ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರೆ, ಆರೋಪಗಳ ತನಿಖೆಗೆ ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರ ಸಮಿತಿ ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸದನದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ: ಸಮಿತಿಯು ದೋಷಿ ಎಂದು ವರದಿ ನೀಡಿದರೆ, ಸದನದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಮತದಾನ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಅಂತಿಮ ಆದೇಶ: ಎರಡೂ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದಿಂದ ಅಂಗೀಕಾರವಾದರೆ, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಪದಚ್ಯುತಿ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
