ಹೋಮ್ ಲೋನ್ ಪಡೆದು ಮನೆ ಅಥವಾ ಸೈಟ್ ಖರೀದಿಸಿದ ನಂತರ, ಅನಿವಾರ್ಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಲಾಭದ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅದನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಅನೇಕರು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಸಾಲದ ಹೊರೆ ಇರುವಾಗ ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂಬ ಗೊಂದಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಸಾಲವಿರುವ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬಹುದು. ಅದರ ಸರಳ ಹಂತಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
ಸಾಲವಿರುವ ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ
ನಿಮ್ಮ ಆಸ್ತಿಯ ಅಸಲು ದಾಖಲೆಗಳು ಬ್ಯಾಂಕಿನ ವಶದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ, ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಬ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ಸಮ್ಮತಿ ಪತ್ರ (Consent Letter) ಪಡೆಯುವುದು ಮೊದಲ ಕೆಲಸ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಒಟ್ಟು ಸಾಲ ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿವರವಿರುತ್ತದೆ.
ಮಾರಾಟದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ? (Step-by-Step)
• ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅನುಮತಿ: ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಬೇಕಾದ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ (Foreclosure Statement) ವಿವರ ಪಡೆಯಿರಿ.
• ಖರೀದಿದಾರರ ಆಯ್ಕೆ: ಖರೀದಿದಾರರು ತಮ್ಮ ಉಳಿತಾಯದಿಂದ ಹಣ ಪಾವತಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಅದೇ ಬ್ಯಾಂಕ್/ಬೇರೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ನಿಂದ ಲೋನ್ ಪಡೆಯಬಹುದು.
• ಸಾಲ ತೀರುವಳಿ: ಖರೀದಿದಾರ ನೀಡುವ ಹಣದಿಂದ ಮೊದಲು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲ ಚುಕ್ತಾವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಸ್ತಿಯ ಅಸಲು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಸೇಲ್ ಡೀಡ್ ಮತ್ತು ನೋಂದಣಿ: ಸಾಲ ತೀರಿದ ನಂತರ ‘ನೋ ಅಬ್ಜೆಕ್ಷನ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್’ (NOC) ಪಡೆದು, ಉಪನೋಂದಣಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಬಹುದು.
ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಮುಖ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು
• ಲೋನ್ ಸ್ಟೇಟ್ಮೆಂಟ್ (Loan Statement)
• ಬ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ಪಡೆದ ಎನ್ಒಸಿ (NOC)
• ಭಾರಮುಕ್ತ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Encumbrance Certificate)
• ಸೇಲ್ ಅಗ್ರಿಮೆಂಟ್ (Sale Deed)
• ಲೋನ್ ಕ್ಲೋಸರ್ ಲೆಟರ್ (Loan Closure Letter)
ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ್ ಡ್ಯೂಟಿ
ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಾಗ ಬರುವ ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭದ ತೆರಿಗೆ (Capital Gains Tax) ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ. 24 ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಾದರೆ ಅಲ್ಪಾವಧಿ (STCG) ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅವಧಿಯಾದರೆ ದೀರ್ಘಾವಧಿ (LTCG) ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಆಸ್ತಿ ನೋಂದಣಿಯ ವೇಳೆ ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ್ ಡ್ಯೂಟಿ ಪಾವತಿಸುವುದು ಖರೀದಿದಾರರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.
FAQ – ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
1. ಸಾಲವಿರುವ ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಪ್ಪುತ್ತದೆಯೇ?
ಹೌದು, ಬಾಕಿ ಇರುವ ಸಾಲವನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಾವತಿಸುವ ಶರತ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
2. ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ್ ಡ್ಯೂಟಿ ಯಾರು ಪಾವತಿಸಬೇಕು?
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಸ್ತಿ ಖರೀದಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿ (Buyer) ಸ್ಟ್ಯಾಂಪ್ ಡ್ಯೂಟಿ ಮತ್ತು ನೋಂದಣಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಭರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
3. ಇಸಿ (EC) ಅಥವಾ ಭಾರಮುಕ್ತ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ?
ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ವಿವಾದಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸಾಲದ ವಿವರಗಳು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಖರೀದಿದಾರರಿಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಇದು ಅವಶ್ಯಕ.
