ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಾನುವಾರು ಮಿಷನ್ (NLM) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕತ್ತೆ, ಕುದುರೆ ಮತ್ತು ಒಂಟೆಗಳಂತಹ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರೈತರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಮತ್ತು ಹೈನುಗಾರಿಕೆ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕತ್ತೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ (ಬ್ರೀಡಿಂಗ್ ಫಾರ್ಮ್) ಆರಂಭಿಸುವವರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಕತ್ತೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ವಿವರಗಳು:
50 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಸಹಾಯಧನ: ಯೋಜನಾ ವೆಚ್ಚದ ಶೇ. 50ರಷ್ಟು ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿಯನ್ನು (ಗರಿಷ್ಠ 50 ಲಕ್ಷ ರೂ.ವರೆಗೆ) ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಲಿದೆ.
ಯಾರಿಗೆ ಲಭ್ಯ?: ಆಸಕ್ತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ರೈತ ಉತ್ಪಾದಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (FPO), ಸ್ವ-ಸಹಾಯ ಸಂಘಗಳು (SHG), ಜಂಟಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಗುಂಪುಗಳು (JLG), ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ 8 ಕಂಪನಿಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಲಾಭ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡ: ಈ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಪಡೆಯಲು, ಕನಿಷ್ಠ 50 ಹೆಣ್ಣು ಕತ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು 5 ಗಂಡು ಕತ್ತೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಘಟಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
ದೇಶಿ ತಳಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಒತ್ತು: ಸ್ಥಳೀಯ ಜಾನುವಾರು ತಳಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಕೇವಲ ದೇಶಿ (Indigenous) ತಳಿಯ ಕತ್ತೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಬ್ಸಿಡಿ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ:
ಸಹಾಯಧನವನ್ನು ಎರಡು ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಮೊದಲ ಕಂತು: ಯೋಜನೆಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲ ಮಂಜೂರಾದ ತಕ್ಷಣ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಎರಡನೇ ಕಂತು: ಫಾರ್ಮ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡು, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿದ ನಂತರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಸರ್ಕಾರದ ಈ ನಡೆಗೆ ಕಾರಣವೇನು?
ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕತ್ತೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವುದೇ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. 2019ರ 20ನೇ ಜಾನುವಾರು ಗಣತಿಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕತ್ತೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕೇವಲ 1.23 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ. 2012ರ ಗಣತಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇದು ಶೇ. 60ರಷ್ಟು ಭಾರಿ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕತ್ತೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಕತ್ತೆಗಳ ಬೇಡಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಕುಸಿತವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ದೇಶಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
ರೈತರಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಇತರ ಜಾನುವಾರು ಯೋಜನೆಗಳು:
NLM ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಪಶುಪಾಲಕರಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ಸರ್ಕಾರ ಇತರ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನೂ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದೆ:
ಪಶು ಕಿಸಾನ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್: ಸಣ್ಣ ಜಾನುವಾರು ರೈತರು ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿ ಅಡಮಾನವಿಲ್ಲದೆ (Collateral-free) ರಿಯಾಯಿತಿ ಬಡ್ಡಿದರದಲ್ಲಿ 1.6 ಲಕ್ಷ ರೂ.ವರೆಗೆ ಸಾಲ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೋಕುಲ ಮಿಷನ್: ದೇಶಿ ತಳಿಯ ಹಸು ಮತ್ತು ಎಮ್ಮೆಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಕೃತಕ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಸೇವೆಗಳು ಹಾಗೂ ಬ್ರೀಡಿಂಗ್ ಫಾರ್ಮ್ಗಳಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆದಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಜಾನುವಾರುಗಳ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಸುಧಾರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ದೇಶಿ ಪ್ರಾಣಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಹೊಂದಿದೆ.
