ದೇಶದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನತೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಗುಡ್ ನ್ಯೂಸ್ : ‘ಸಿಬಿಲ್’ ಸ್ಕೋರ್ ಬದಲಿಗೆ ‘ಗ್ರಾಮೀಣ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್’ಕಡ್ಡಾಯ.!

ನವದೆಹಲಿ: ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಸಾಲಗಾರರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ‘ಗ್ರಾಮೀಣ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್’ (Grameen Credit Score – GCS) ಅನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರವು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇತಿಹಾಸವಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಾಲ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹಣಕಾಸು ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಏನಿದು ಗ್ರಾಮೀಣ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್?
2025-26ನೇ ಸಾಲಿನ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾದ ‘ಗ್ರಾಮೀಣ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್’, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಂದ ವಂಚಿತರಾದ (Unbanked/Underbanked) ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಾಲ-ಯೋಗ್ಯತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ರೂಪಿಸಲಾದ ಪರ್ಯಾಯ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಸಿಬಿಲ್ (CIBIL) ನಂತಹ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಕೋರ್‌ಗಳು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮರುಪಾವತಿ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಹೊಸ ಮಾದರಿಯು ಸಮುದಾಯ ಅಥವಾ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ- ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಗುಂಪಿನ ಒತ್ತಡ) ಆಧರಿಸಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು:

ಸ್ವಸಹಾಯ ಸಂಘಗಳು (SHG), ಸಣ್ಣ ರೈತರು, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಾಲ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು.

ಅನಿಯಮಿತ ಆದಾಯದ ಮಾದರಿಗಳು ಅಥವಾ ಗುಂಪು ಆಧಾರಿತ ಸಾಲದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ಕೋರಿಂಗ್ ಮಾದರಿಗಳು ವಿಫಲವಾಗುವಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾದ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು.

ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು:

ಕಸ್ಟಮೈಸ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್: ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗಾಗಿ ₹5 ಲಕ್ಷದವರೆಗಿನ ಮಿತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಸ್ಕೋರ್ ಮಿತಿ: ಔಪಚಾರಿಕ ಸಾಲದಾತರಿಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭವಾಗುವಂತೆ, ಈ ಸ್ಕೋರ್ ಕೂಡ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ 300-900 ರ ಮಿತಿಯನ್ನೇ ಹೊಂದಿದೆ.

ಡೇಟಾ ಏಕೀಕರಣ (Data Integration): ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಯೂನಿಯನ್ ಸಿಬಿಲ್, ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಇಕ್ವಿಫ್ಯಾಕ್ಸ್‌ನಂತಹ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಮಾಹಿತಿ ಕಂಪನಿಗಳು (CICs) ಇದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿವೆ. ಇದರ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಿಸಾನ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ (KCC), ಸ್ವಾಮಿತ್ವ (SVAMITVA) ಯೋಜನೆ, ಆದ್ಯತಾ ವಲಯದ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಸಾಲಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಏನು?
ಈ ಉಪಕ್ರಮವು ಸುಮಾರು 10 ಕೋಟಿ ಸ್ವಸಹಾಯ ಸಂಘದ (SHG) ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ವರದಾನವಾಗಲಿದೆ. ಇದು ಹಳೆಯ ‘ಗುಂಪು-ಆಧಾರಿತ’ ಸಾಲದ ಮಾದರಿಯಿಂದ (ಕೇವಲ SHG ದಾಖಲೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದ್ದವು) ಹೊರಬಂದು, ‘ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಐಡೆಂಟಿಟಿ’ (Individual Credit Identity) ಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬಳು ತನ್ನ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ, ತನ್ನ SHG ಮರುಪಾವತಿ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಯೋಜನೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲೀಕರಣದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಲಿದೆ.