ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಕುರಿತು ಸುಳ್ಳು ಹಾಗೂ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು (Misleading Claims) ಮಂಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಂಪನಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಈಗ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು (FSSAI) ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜಾಹೀರಾತು ನೀಡಿದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳಾದ ‘ಕಿಂಡರ್ ಜಾಯ್’ (Kinder Joy) ಮತ್ತು ‘ಸಫೋಲ’ (Saffola) ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ 14 ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳಿಗೆ ಕಡಕ್ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿದೆ.
FSSAI ನ ಜಾಹೀರಾತು ಮತ್ತು ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸಮಿತಿಯು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ವಿವಿಧ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ತಪಾಸಣೆ ನಡೆಸಿದಾಗ ಈ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿವೆ. ತನಿಖೆಯ ವೇಳೆ, ಹಲವು ಕಂಪನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಭವಿದೆ ಎಂದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.
ಮಕ್ಕಳ ಅತ್ಯಂತ ನೆಚ್ಚಿನ ಚಾಕೊಲೇಟ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಆದ ಕಿಂಡರ್ ಜಾಯ್, ತನ್ನ ಜಾಹೀರಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಕುರಿತು ಅತಿಯಾದ ಮತ್ತು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಖಾದ್ಯ ತೈಲ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯವರ್ಧಕ ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಫೋಲ, ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನೀಡಿರುವ ಕೆಲವು ಹಕ್ಕುಗಳು ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳಿಗೆ ಬಾಹಿರವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
FSSAI ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಯಾವುದೇ ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನವು ತಾನು “ಶೇ. 100 ರಷ್ಟು ನೈಸರ್ಗಿಕ”, “ಸಂಪೂರ್ಣ ಆರೋಗ್ಯಕರ” ಅಥವಾ “ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ” ಗುಣ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಜಾಹೀರಾತು ನೀಡಬೇಕಾದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಅನುಮತಿ ಇರಬೇಕು. ಆದರೆ, ಈ 14 ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳು ಇಂತಹ ಯಾವುದೇ ಕಡ್ಡಾಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸದೆ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿರುವುದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.
ನೋಟಿಸ್ ತಲುಪಿದ 15 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳು ತಮ್ಮ ಜಾಹೀರಾತುಗಳ ಕುರಿತು ಸೂಕ್ತ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು FSSAI ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಂಪನಿಗಳು ನೀಡುವ ವಿವರಣೆ ತೃಪ್ತಿಕರವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ, ಸದರಿ ಜಾಹೀರಾತುಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂಪಡೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಈ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಅಥವಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ. ಈ ಕ್ರಮವು ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಎಫ್ಎಂಸಿಜಿ (FMCG) ವಲಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಲಿದ್ದು, ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಲ ನೀಡಲಿದೆ.
