ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಜನಪ್ರಿಯ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಯಾದ ‘ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆ’ಯ (PMUY) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 10.5 ಕೋಟಿ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರವು 9 ರಿಂದ 4ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಚಿವಾಲಯದ ಉನ್ನತ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಸೋಮವಾರ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. 14.2 ಕೆಜಿ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆಯನ್ನು 29 ರೂಪಾಯಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವುದನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೇಳಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಈ ಕಡಿತದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.
ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಚಿವಾಲಯದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಪ್ರವೀಣ್ ಎಂ. ಖನೂಜಾ ಅವರು ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳು ಪ್ರತಿ 14.2 ಕೆಜಿ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಮೇಲೆ 700 ರೂ., ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮೇಲೆ ಲೀಟರ್ಗೆ 6 ರೂ. ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಮೇಲೆ ಲೀಟರ್ಗೆ 30 ರೂ. ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಎಲ್ಲಾ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ (ಸುಮಾರು 33.37 ಕೋಟಿ) ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರಕ್ಕಿಂತ 700 ರೂ. ಅಗ್ಗವಾಗಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆಯ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಾದ ಸುಮಾರು 10.5 ಕೋಟಿ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ರೀಫಿಲ್ಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗೆ 300 ರೂ. ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯು ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಮರುದಿನ ಬಂದಿದೆ. ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಚಿವಾಲಯದ ಹೇಳಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, “PMUY ಫಲಾನುಭವಿಯು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮೊದಲ ನಾಲ್ಕು ರೀಫಿಲ್ಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗೆ 300 ರೂ. ನೇರ ನಗದು ವರ್ಗಾವಣೆ (DBT) ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ – ಇದು ಸರಿಸುಮಾರು ಸರಾಸರಿ ಉಜ್ವಲ ಕುಟುಂಬದ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ.”
ಆಗಸ್ಟ್ 8, 2025ರಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು 2025-26ನೇ ಸಾಲಿಗಾಗಿ ಉಜ್ವಲ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂಬತ್ತು ರೀಫಿಲ್ಗಳವರೆಗೆ ತಲಾ 300 ರೂ. ಸಬ್ಸಿಡಿಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತ್ತು. ಇದೀಗ ಆ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಾಲ್ಕಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಎರಡು ಸುತ್ತಿನ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಇಂಧನ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಹೊರೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಈ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಅಸ್ಥಿರಗೊಂಡಿವೆ. 2025-26ರಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಮೇಲಿನ ಒಟ್ಟು ನಷ್ಟ (Under-recovery) 60,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿತ್ತು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷ 41,338 ಕೋಟಿ ರೂ. ಇತ್ತು. ಈ ನಷ್ಟ ಭರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು 30,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಪರಿಹಾರವನ್ನು ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಅನುಮೋದಿಸಿತ್ತು.
2016ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬಲ್ಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. 2021ರ ಆಗಸ್ಟ್ನಿಂದ (ಉಜ್ವಲ 2.0), ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಪರ್ಕದೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಉಚಿತ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟೌವ್ ನೀಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಬಳಕೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, 2019-20ರಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ತಲಾ ಬಳಕೆ ಸುಮಾರು 3 ರೀಫಿಲ್ಗಳಷ್ಟಿದ್ದರೆ, 2024-25ರಲ್ಲಿ ಅದು 4.47ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ಬೆಲೆ ಏರಿಳಿತದ ನಡುವೆಯೂ, ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ಬೆಲೆ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯದ ಹೇಳಿಕೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
