ನವದೆಹಲಿ: ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದ ಇಬ್ಬರು ಅವಿವಾಹಿತ ವಯಸ್ಕರ ನಡುವೆ ಏರ್ಪಡುವ ದೈಹಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅವರ ಚಾರಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರೇಮ ಸಂಬಂಧವೊಂದು ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ತಕ್ಷಣ ಅದನ್ನೊಂದು ‘ವಂಚನೆ’ ಎಂದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಮನ್ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು ಮನೋಜ್ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪೀಠವು ಈ ಮಹತ್ವದ ಅವಲೋಕನ ಮಾಡಿದ್ದು, “ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದ ಇಬ್ಬರು ಅವಿವಾಹಿತ ವಯಸ್ಕರು ಹೊಂದುವ ದೈಹಿಕ ಸಂಬಂಧದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವರ ಚಾರಿತ್ರ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಟ್ಟ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ತಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ತಳೆಯಬಾರದು. ವಯಸ್ಕರು ತಮ್ಮಿಷ್ಟದ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದುವುದನ್ನು ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ನಿಷೇಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?
ತೆಲಂಗಾಣದ ಗಜುಲ ತಿರುಪತಿ ಎಂಬ ಯುವಕ ಪೊಲೀಸ್ ಕಾನ್ಸ್ಟೆಬಲ್ ಹುದ್ದೆಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದನು. ಆತ ತನ್ನ ಉದ್ಯೋಗದ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ, ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನೆರೆಹೊರೆಯ ಯುವತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ್ದನು.
ಈ ಪ್ರಕರಣವು 2015 ರಲ್ಲೇ ಲೋಕ ಅದಾಲತ್ನಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ರಾಜಿ ಸಂಧಾನದ ಮೂಲಕ ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಾಚಾರದಂತಹ (IPC ಸೆಕ್ಷನ್ 376) ಯಾವುದೇ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪಗಳು ಸಾಬೀತಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪೊಲೀಸ್ ನೇಮಕಾತಿ ಮಂಡಳಿಯು ಇದು “ನೈತಿಕ ಅಧಃಪತನ” ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಆತನ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ತಿರುಪತಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದನು.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಆದೇಶಗಳು:
ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಾಸ್ತವತೆ: ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮದುವೆಗೆ ಮುಂಚಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು ಸಹಜ ವಾಸ್ತವಗಳಾಗಿವೆ. ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಳೆಯ, ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ರೂಢಿಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ.
ಮದುವೆಯಾಗದಿದ್ದರೆ ಅದು ವಂಚನೆಯಲ್ಲ: ಪ್ರತಿ ಪ್ರೀತಿ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧವೂ ಮದುವೆಯಲ್ಲೇ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಸಂಬಂಧ ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬರು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ವಂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವುದು ತಪ್ಪು.
ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸಂಬಂಧ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಿಗೆ: ಇಬ್ಬರು ವಯಸ್ಕರು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಅದು ಅವರ ಸ್ವಯಂ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದಲೇ ನಡೆದಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕಾನೂನಿನ ಆಧಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮದುವೆಯ ಸುಳ್ಳು ಭರವಸೆ ನೀಡಿ ದೈಹಿಕ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ದಾಖಲಾಗುವ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳನ್ನು ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕೋರ್ಟ್ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದೆ.
ರಾಜಿ ಸಂಧಾನ ಅಪರಾಧದ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಲ್ಲ: ಲೋಕ ಅದಾಲತ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ರಾಜಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ ಅದನ್ನೇ ಅಪರಾಧದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಎಂದು ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಬಿಂಬಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ದೂರುದಾರರ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ಬೆದರಿಕೆ ಇರದೆ, ಅವರೇ ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಪ್ರಕರಣ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಇಲಾಖೆಯು ಅದಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಅರ್ಥ ಕಲ್ಪಿಸಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಚಾರಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ಶಂಕಿಸಬಾರದು.
ಈ ತೀರ್ಪು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಪೊಲೀಸ್ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲ. ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ವಿವಾಹಪೂರ್ವ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಕೆಟ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುವ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಾರಿತ್ರ್ಯಹರಣ ಮಾಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತಡೆ ನೀಡಿದೆ.
ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯೊಬ್ಬನ ಚಾರಿತ್ರ್ಯ ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗದ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಾಗ ಕೇವಲ ಊಹೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಅಪರಾಧ ನಡೆದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಪುರಾವೆಗಳಿರಬೇಕು ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿರುವ ಕೋರ್ಟ್, ಗಜುಲ ತಿರುಪತಿ ಅವರ ಪೊಲೀಸ್ ಉದ್ಯೋಗ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದೆ.
ಈ ತೀರ್ಪು ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಒಪ್ಪಿಗೆ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಕರ ಸಂಬಂಧಗಳ ಹಕ್ಕನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
